2088 - Cuộc chiến của Putin sẽ làm rung chuyển thế giới

Gideon Rachman

Phạm Nhật Bình lược dịch

A man sits outside his destroyed building after bombings on the eastern Ukraine town of Chuguiv on Thursday © Aris Messinis/AFP/Getty

Cuộc chiến ám ảnh đã kết thúc. Cuộc chiến thực sự đã bắt đầu. Trong vài tuần, chính phủ Mỹ và Anh đã tin rằng Vladimir Putin có ý định thực hiện một cuộc xâm lược toàn diện vào Ukraine. Điều đó hiện đang xảy ra.

Các mục tiêu chính xác của quân đội Nga vẫn đang xuất hiện. Nhưng rõ ràng đây không phải là một cuộc tấn công hạn chế, chỉ giới hạn trong các khu vực tranh chấp ở miền đông Ukraine. Các vụ nổ đã được nghe thấy ở thủ đô Kyiv của Ukraine. Và có nhiều báo cáo về việc quân đội Nga đã vượt qua biên giới từ Belarus - con đường ngắn nhất và trực tiếp nhất tới Kyiv.

Các cơ quan an ninh phương Tây, vốn đã dự đoán chính xác diễn biến của các sự kiện cho đến nay, tin rằng Putin có ý định lật đổ chính phủ Ukraine và cài đặt một chế độ bù nhìn vào vị trí của nó. Chiến lược "chặt đầu" này sẽ không chỉ thực hiện với chính quyền trung ương mà còn cả các chính quyền địa phương và khu vực. Danh sách các quan chức Ukraine sẽ bị bắt hoặc bị giết đã được đưa ra.

Theo một viên chức Mỹ, các chiến thuật quân sự mà Nga sử dụng có thể là cực kỳ tàn bạo - “kiểu mà chúng ta đã thấy ở Syria và Chechnya”. Việc triển khai lực lượng pháo binh và không quân của Nga sẽ đồng nghĩa với việc quân đội và dân sự thương vong nặng nề cho phía Ukraine. Một số nguồn tin phương Tây đã nói về 50.000 người chết trong vòng một tuần.

Quân đội Ukraine quyết tâm chống trả. Nhưng nó có khả năng thấy mình bị lép vế. Mục tiêu của Nga có thể là bao vây Kyiv và buộc chính phủ Ukraine, do Volodymyr Zelensky đứng đầu phải từ chức.

Người Nga sẽ không muốn tham gia vào chiến tranh đô thị, nếu họ có thể tránh được. Họ cũng quyết tâm giữ cho phương tây thoát khỏi cuộc xung đột này. Trong bài phát biểu của mình, thông báo về cuộc xâm lược, Putin cảnh báo những người bên ngoài bị cám dỗ can thiệp rằng sẽ có "hậu quả mà bạn chưa từng gặp phải trong lịch sử của mình" - một ám chỉ mỏng manh về chiến tranh hạt nhân.

Hiện tại, phản ứng của phương Tây sẽ chỉ giới hạn trong các lệnh trừng phạt kinh tế. Lo sợ rằng thời điểm này đang đến rất nhanh, các nhà ngoại giao Hoa Kỳ và Châu Âu đã làm việc với một gói trừng phạt phối hợp trong một số tuần. Điều đó sẽ được triển khai trong những ngày tới.

Giờ đây, Nga sẽ phải hứng chịu các lệnh trừng phạt về tài chính, cá nhân và công nghệ. Các ngân hàng Nga sẽ bị cắt tài chính. Các cá nhân quyền lực của Nga sẽ thấy mình không thể đi sang phương Tây và sẽ bị đóng băng tài sản của họ tại các ngân hàng phương Tây. Nga sẽ bị cắt đứt công nghệ tiên tiến - chẳng hạn như chất bán dẫn và các bộ phận máy bay.

Các tác động đối với nền kinh tế Nga có thể sẽ rất sâu sắc. Nhưng điều đó không có khả năng làm ông Putin chuyển hướng khỏi con đường ông đã chọn. Bản thân nhà lãnh đạo Nga sẽ không đói. Thay vào đó, ông ta có khả năng sử dụng cuộc chiến mà ông ta đã gây ra như một cái cớ để xóa sổ những dấu tích cuối cùng của tự do chính trị ở Nga. Đất nước giờ đây sẽ chuyển sang chế độ độc tài toàn diện, điều này sẽ giúp dễ dàng hơn trong việc dập tắt mọi bất đồng chính kiến từ những người Nga đang mất tinh thần theo con đường mà Putin đã chọn.

Một sự rạn nứt kinh tế giữa Nga và phương Tây cũng sẽ gây ra những hậu quả kinh tế nghiêm trọng cho châu Âu và Mỹ. Ngay cả trước khi cuộc xung đột này nổ ra, giá năng lượng đã tăng vọt. Nếu Nga cắt nguồn cung cấp khí đốt cho châu Âu, thì người tiêu dùng và ngành công nghiệp sẽ bị ảnh hưởng nặng nề. Những tác động trực tiếp sẽ bị ảnh hưởng nặng nề nhất ở những quốc gia phụ thuộc nhiều nhất vào khí đốt của Nga - đặc biệt là Đức và Ý. Nhưng toàn bộ thế giới phương Tây có thể chìm trong suy thoái và lạm phát. Và các nhà lãnh đạo chính trị phương Tây dễ bị tác động bởi dư luận hơn nhiều so với Putin.

Mặc dù NATO đã nói rõ rằng họ có ý định đứng ngoài cuộc chiến ở Ukraine, nhưng có nguy cơ xung đột có thể mở rộng. Một kịch bản mà các nhà lãnh đạo phương Tây lo ngại là không quân Nga có thể đuổi quân Ukraine vào không phận Ba Lan. Điều đó có thể dẫn đến các cuộc đụng độ trực tiếp giữa người Nga và Ba Lan, một thành viên của NATO. Các cuộc không kích của Nga cũng có thể giết chết người Mỹ hoặc người châu Âu vẫn đang cư trú ở Ukraine, làm tăng áp lực lên chính phủ của họ trong việc đáp trả.

Các chính phủ phương Tây cũng đang tích cực tranh luận về việc làm thế nào để giúp lực lượng nổi dậy của Ukraine - nếu và khi nó nổi lên - để chống lại sự chiếm đóng của Nga. Những người ủng hộ kế hoạch hành động này tin rằng đó sẽ vừa là nghĩa vụ đạo đức vừa là mệnh lệnh chiến lược để cho phép người Ukraine tiếp tục chiến đấu. Những người khác lo lắng rằng việc hỗ trợ một cuộc nổi dậy có thể biến Ukraine thành một Syria mới ở biên giới châu Âu.

Những cuộc tranh luận này sẽ diễn ra ngày càng cấp bách trong những tuần tới. Tuy nhiên, hiện tại, Putin đang chủ động.

https://www.ft.com/content/b8b02d31-c258-4e98-8c3c-8cbeabef792e