1699 - Liệu các cuộc tấn công của Israel vào Hezbollah có mở đường cho một cuộc tấn công vào các cơ sở hạt nhân của Iran không?

Bronwen Maddox

Tel Aviv có thể tin rằng bây giờ là thời điểm để vô hiệu hóa mọi mối đe dọa trực tiếp đối với biên giới của mình, như một bước chuẩn bị cho các cuộc tấn công từ lâu đã được mong đợi vào chương trình hạt nhân của Tehran. Khi các cuộc tấn công của Israel vào Lebanon gia tăng, câu hỏi về ý định chiến lược của họ trở nên cấp bách hơn.

Chính phủ của Thủ tướng Benjamin Netanyahu đã chọn cách leo thang xung đột với Hezbollah ở biên giới phía bắc của mình, mặc dù không có giải pháp nào cho cuộc chiến với Hamas ở Gaza và vào thời điểm bạo lực ở Bờ Tây, bao gồm cả từ những người định cư Israel, đang gia tăng.

Tại sao Israel lại làm như vậy? Hầu hết các giải thích đều chỉ ra các mục tiêu chiến thuật, giải quyết các mối đe dọa riêng lẻ khi chúng xuất hiện. Không có dấu hiệu nào cho thấy một chiến lược cơ bản để đảm bảo hòa bình.

Thay vào đó, một số nhà phân tích lo ngại rằng ý định của Israel có thể là tạo điều kiện cho một cuộc tấn công vào các cơ sở hạt nhân của Iran.

Làm suy yếu Hezbollah

Các bộ trưởng Israel biện minh cho các cuộc tấn công vào Lebanon bằng cách viện dẫn mong muốn cấp bách là giải quyết tình hình ở miền bắc Israel. Khoảng 60.000 người Israel đã phải rời bỏ nhà cửa ở khu vực biên giới do các cuộc tấn công bằng tên lửa của Hezbollah cũng như nỗi sợ hãi của họ về một cuộc xâm lược và bắt cóc như ngày 7 tháng 10.

Có thể hiểu lời giải thích này theo nghĩa đen, ở một mức độ nào đó. Áp lực chính trị nhằm giải quyết vấn đề của những cư dân phải di dời ở phía bắc đã gia tăng trong Israel, ngay cả khi vấn đề này ít được những người bên ngoài đất nước nhìn thấy. Áp lực này ngày càng gia tăng khi kỷ niệm một năm ngày 7 tháng 10 đang đến gần. Các bộ trưởng cho biết thật 'không thể chấp nhận' khi một quốc gia bị buộc phải từ bỏ quyền sử dụng đất đai của mình như thế này.

Tuy nhiên, thật khó để thấy người dân miền bắc Israel có thể đủ tự tin để trở về nhà mà không có hành động quân sự nào đẩy lùi lực lượng Hezbollah một khoảng cách đáng kể khỏi biên giới.

Các chỉ huy quân sự tự tin nói về một cuộc tấn công nhanh chóng để đẩy lùi Hezbollah. Nhưng những kế hoạch như vậy không phải lúc nào cũng gọn gàng, như những động thái trước đây của Israel vào miền nam Lebanon đã cho thấy.

Các cuộc tấn công bằng máy nhắn tin nổ tung vào tuần trước ở Lebanon và Syria, khiến các chỉ huy chủ chốt của Hezbollah thiệt mạng và bị thương, sẽ phá hủy phần lớn hệ thống liên lạc của nhóm này.

Nhưng lực lượng của nhóm này vẫn ẩn náu tại các ngôi làng gần biên giới và một chiến dịch quân sự của Israel vào Lebanon sẽ không phải là vấn đề dễ dàng. Chỉ riêng các cuộc tấn công bằng tên lửa khó có thể bảo vệ được lãnh thổ và sẽ kích động tên lửa Hezbollah đáp trả - như hiện đang diễn ra.

Các tính toán chính trị

Ngoài mong muốn hạ bệ Hezbollah, các nhà bình luận khác cho rằng các yếu tố chính trị ngắn hạn có thể nằm sau các cuộc tấn công. Netanyahu vẫn đang chịu áp lực từ các vụ kiện tụng về tội tham nhũng. Nhiều người cho rằng tình trạng xung đột liên miên sẽ thuận lợi cho ông, cho phép ông tiếp tục nắm quyền và ngăn chặn các yêu cầu đưa ra lời khai.

Cảm giác có kẻ thù ở mọi phía cũng tạo điều kiện cho các thành viên cực đoan hơn trong nội các của ông - đặc biệt là Bộ trưởng Tài chính Bezalel Smotrich và Bộ trưởng An ninh Quốc gia Itamar Ben-Gvir - thúc đẩy việc mở rộng các khu định cư và đường sá ở các vùng lãnh thổ Palestine bị chiếm đóng ở Bờ Tây.

Kể từ ngày 7 tháng 10, nội các Israel đã cho phép mở rộng nhanh chóng các khu định cư này, vốn là bất hợp pháp theo luật pháp quốc tế. Theo nhóm Settlement Watch của Peace Now, một tổ chức phi chính phủ của Israel, nước này đã phê duyệt năm khu định cư mới, trong khi hơn 25 tiền đồn mới đã được thành lập. Smotrich đã cho phép tài trợ công cho 70 tiền đồn bất hợp pháp, kết nối chúng với nước, điện và đường trải nhựa.

Vào Chủ Nhật, trong một cuộc thảo luận với Chatham House tại hội nghị của Đảng Lao động, Ngoại trưởng Anh David Lammy cho biết Anh đang đàm phán với EU về khả năng trừng phạt Smotrich và Ben-Gvir.

Sẽ gây tranh cãi nếu Anh và EU, những người ủng hộ Israel, trừng phạt các bộ trưởng của một chính phủ được bầu cử dân chủ. Nhưng mối quan tâm của họ là Israel đang lợi dụng cuộc chiến ở Gaza và bây giờ là với Hezbollah để đánh lạc hướng sự chú ý của quốc tế khỏi các cuộc xâm lược vào Bờ Tây.

Tấn công Iran

Nhưng có thể có một ý định chiến lược rộng lớn hơn đằng sau các cuộc tấn công mới của Israel: trực tiếp chống lại Iran, quốc gia lãnh đạo cái gọi là 'Trục kháng chiến' bao gồm Hezbollah, Hamas và Houthis ở Yemen.

Kể từ khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump rút Hoa Kỳ khỏi JPCOA, hiệp ước mà Tehran đồng ý kiềm chế chương trình hạt nhân của mình, Iran về cơ bản đã tự biến mình thành một quốc gia có vũ khí hạt nhân ngưỡng.

Israel từ lâu đã kiến ​​nghị các chính quyền Hoa Kỳ thực hiện các cuộc tấn công vào các cơ sở hạt nhân của Iran hoặc hỗ trợ một cuộc tấn công của Israel - chỉ để nhận được phản ứng lạnh nhạt từ Washington.

Vào Chủ Nhật, Isaac Herzog, tổng thống Israel, đã mô tả Iran là một "đế chế của cái ác". Phát biểu với đài truyền hình Sky, ông cho biết lực lượng của đất nước ông sẽ "loại bỏ mọi mối đe dọa hiện hữu đối với nhà nước Israel". Theo Herzog, một người ôn hòa không ủng hộ Netanyahu, đây là một phát biểu vô cùng mạnh mẽ.

Đối với các quốc gia đang nỗ lực tránh một cuộc chiến tranh khu vực, mối lo ngại là chính phủ Israel có thể đang sử dụng các cuộc tấn công ở Lebanon như một cách để tạo ra lựa chọn tấn công trong tương lai vào các cơ sở hạt nhân của Iran.

Bằng cách phá hủy các phương tiện liên lạc của Hezbollah thông qua các máy nhắn tin phát nổ, Israel đã làm suy yếu sự gắn kết của nhóm này với tư cách là một lực lượng chiến đấu và có thể lựa chọn làm suy yếu thêm nhóm này, thông qua một cuộc tấn công vào Lebanon hoặc bằng cách khác. Israel có thể hy vọng rằng bằng cách vô hiệu hóa Hezbollah đủ mạnh trong những tháng tới, họ có thể hành động chống lại Iran mà không cần phải lo lắng về biên giới phía bắc của mình.

Các nhà phân tích lo ngại rằng Israel có thể quyết định tấn công bất kể kết quả bầu cử của Hoa Kỳ như thế nào, hy vọng nhận được sự ủng hộ từ một tổng thống Trump nhưng sẵn sàng chấp nhận sự chỉ trích từ chính quyền Harris nếu cần thiết.

Tuy nhiên, một chiến lược như vậy sẽ cực kỳ rủi ro. Việc leo thang xung đột ở phía bắc - hoặc phía đông - sẽ không mang lại cho Israel một giải pháp cho cuộc xung đột ở Gaza.

Các cuộc đàm phán với Hamas về lệnh ngừng bắn và thỏa thuận thả con tin đang không tiến triển tốt, các quan chức phương Tây cho biết. Mỗi bên gần đây đã đưa ra các điều kiện mới: Israel muốn giữ quyền kiểm soát 'hành lang Philedelphi' dọc biên giới Gaza-Ai Cập và Hamas muốn thả thêm tù nhân khỏi các nhà tù của Israel.

Nếu không có lệnh ngừng bắn, và sau đó là thỏa thuận về con đường thành lập một nhà nước cho người Palestine, Israel có nguy cơ mất đi sự ủng hộ ngày càng nhiều của quốc tế. Hơn nữa, bằng cách mở rộng xung đột, họ sẽ không có cách nào để tiếp cận giải thưởng ngoại giao vẫn còn lơ lửng trước mắt: bình thường hóa quan hệ với Ả Rập Xê Út và thông qua đó, sự giúp đỡ từ các nước láng giềng trong việc kiềm chế mối đe dọa từ Iran.

Bronwen Maddox - Giám đốc kiêm Tổng giám đốc điều hành

https://www.chathamhouse.org/2024/09/could-israels-attacks-hezbollah-open-way-strike-irans-nuclear-facilities

***

Could Israel’s attacks on Hezbollah open the way to a strike on Iran’s nuclear facilities?

Tel Aviv may believe now is the time to neutralize all immediate threats to its border, as a preliminary to long-sought strikes on Tehran’s nuclear programme.

As Israel’s strikes in Lebanon increase, the question of its strategic intentions become more pressing.

The government of Prime Minister Benjamin Netanyahu has chosen to escalate the conflict with Hezbollah on its northern border, even though there is no resolution to the war with Hamas in Gaza, and at a time when violence in the West Bank, including from Israeli settlers, is rising.

Why is Israel doing this? Most explanations point to tactical objectives, dealing with individual threats as they emerge. There is no indication of an underlying strategy for securing peace.

Instead, some analysts worry that Israel’s intention may be to create conditions for an attack on Iran’s nuclear facilities.

Weakening Hezbollah

Israeli ministers justify the attacks on Lebanon by invoking an urgent desire to address the situation in northern Israel. Around 60,000 Israelis have been displaced from their homes in the border region, due to Hezbollah rocket attacks as well as their fears of an invasion and abductions like those of 7 October.

It is possible to take this explanation at face value, to some extent. Political pressure to resolve the problem of the displaced residents of the north has been rising within Israel, even if the issue is far less visible to those outside the country. It is growing in intensity as the first anniversary of 7 October approaches. Ministers say that it is ‘intolerable’ for a country to be forced to surrender the use of its land like this.

Yet it is hard to see how the residents of northern Israel could be confident enough to return to their homes without military action to drive Hezbollah forces a considerable way back from the border.

Military commanders talk with confidence of a quick incursion to push back Hezbollah. But such plans do not always remain neat, as Israel’s previous moves into southern Lebanon have shown.

Last week’s dramatic exploding pager attacks in Lebanon and Syria, which saw key Hezbollah commanders killed and wounded, will have destroyed much of the group’s communications.

But its forces remain embedded in villages near the border and an Israeli military operation into Lebanon will be no easy matter. Missile strikes alone are unlikely to secure the territory and will provoke Hezbollah missiles in return – as is now happening.

Political calculations

Beyond the wish to degrade Hezbollah, other commentators suggest that short-term political factors may lie behind the attacks. Netanyahu remains under pressure from court cases for corruption. A state of perpetual conflict is convenient for him, many think, allowing him to continue in power and keep demands to give testimony at bay.

The sense of enemies on all sides also gives the more extreme members of his cabinet – particularly Finance Minister Bezalel Smotrich and National Security Minister Itamar Ben-Gvir – cover to push ahead with the expansion of settlements and roads in the occupied Palestinian territories of the West Bank.

Since 7 October, Israel’s cabinet has authorized a rapid expansion of these settlements, which are illegal under international law. It has approved five new settlements, while more than 25 new outposts have been established, according to the Settlement Watch group of Peace Now, an Israeli NGO. Smotrich has authorized the public funding of 70 illegal outposts, connecting them to water, electricity and paving roads.

On Sunday, during a discussion with Chatham House at the Labour Party conference, UK Foreign Secretary David Lammy said that the UK was talking with the EU about the possibility of sanctions against Smotrich and Ben-Gvir.

It would be controversial for the UK and EU, supporters of Israel, to sanction ministers of a democratically elected government. But their concern is that Israel is using the war in Gaza and now with Hezbollah to distract international attention from its incursions into the West Bank.

Attacking Iran

But there may be a wider strategic intention behind Israel’s new attacks: moving directly against Iran, the leader of the so-called ‘Axis of Resistance’ which includes Hezbollah, Hamas and the Houthis in Yemen.

Since US President Donald Trump pulled the US out of the JPCOA, the pact under which Tehran agreed to restrain its nuclear programme, Iran has made itself essentially a threshold nuclear weapon state.

Israel has long petitioned US administrations to carry out strikes against Iranian nuclear facilities or support an Israeli attack – only to receive a chilly response from Washington.

On Sunday Isaac Herzog, Israel’s president, described Iran as an ‘empire of evil’. Speaking to Sky television, he said that his country’s forces would ‘remove any threats that are existential to the state of Israel ’. From Herzog, a moderate who is no great supporter of Netanyahu, this was strikingly emphatic talk.

For countries working to avoid a regional war, the concern is that Israel’s government may be using the Lebanon attacks as a way to create the option of a future attack on Iran’s nuclear facilities.

By taking out Hezbollah communications through the exploding pagers, Israel has weakened the group’s coherence as a fighting force and could choose to further degrade the group, through an attack into Lebanon or otherwise. Israel may hope that by neutralizing Hezbollah sufficiently in the coming months, it can act against Iran without the need to worry about its northern border.

Analysts are concerned that Israel might decide to strike regardless of the US election outcome, hoping for support from a Trump presidency but willing to tolerate censure from a Harris administration if necessary.

However, such a strategy would be extremely risky. Escalating conflict to the north – or east – will not bring Israel a resolution to the conflict in Gaza.

Talks with Hamas on a ceasefire and hostage release deal are not progressing well, Western officials suggest. Each side has recently added new conditions: Israel wants to retain control of the ‘Philedelphi corridor’ along the Gaza-Egypt border, and Hamas wants additional prisoner releases from Israeli jails.

Without a ceasefire, and then agreement on a pathway to a state for Palestinians, Israel risks losing ever more international support. What is more, by expanding the conflict it will have no way to access the diplomatic prize that still dangles in front of it: normalized relations with Saudi Arabia, and through that, help from its neighbours in containing the threat from Iran.

Bronwen Maddox

Director and Chief Executive