4203 - Liệu UAE có thể tự mình hành động?

Andrew Leber 

Một nỗ lực đầy rủi ro nhằm đạt được quyền tự chủ chiến lược tại Trung Đông đang chìm trong khói lửa chiến tranh

Vào sáng ngày 8 tháng 4, một phi đội máy bay chiến đấu đã tấn công các nhà máy lọc dầu trên đảo Lavan của Iran. Các cuộc tấn công diễn ra ngay trước khi lệnh ngừng bắn có hiệu lực—lệnh ngừng bắn tạm dừng chiến dịch không kích kéo dài nhiều tuần của Mỹ và Israel nhắm vào Iran—nhưng theo một báo cáo trên tờ *The Wall Street Journal*, không có máy bay nào của Mỹ hay Israel tham gia vào phi vụ này. Thay vào đó, cuộc tấn công do Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE)—một quốc gia giàu dầu mỏ nằm đối diện Iran qua Vịnh Ba Tư—thực hiện.

Mặc dù giới lãnh đạo UAE chưa công khai thừa nhận trách nhiệm về vụ tấn công, nhưng lý do đằng sau đòn tấn công này cũng như các đợt tấn công trước đó là rất rõ ràng. UAE đã phải hứng chịu các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa của Iran trong nhiều tuần, và nước này muốn ngăn chặn hành động gây hấn tiếp theo của Iran bằng cách chứng minh năng lực đáp trả của mình. Theo các quan chức Mỹ, Ả Rập Xê Út cũng đã đáp trả các cuộc tấn công của Iran. Tuy nhiên, giọng điệu cứng rắn của UAE trong suốt cuộc chiến cùng quy mô các đợt đáp trả đã tạo nên sự khác biệt trong cách phản ứng của nước này so với các quốc gia láng giềng.

Trong suốt cuộc chiến, các quan chức UAE luôn đề cao sự kiên cường, tinh thần sẵn sàng hành động và tính tự chủ của đất nước trên trường quốc tế. Ông Anwar Gargash, cố vấn ngoại giao của Tổng thống UAE, nhấn mạnh sự cần thiết phải đối đầu với Iran—quốc gia mà ông gọi là "mối đe dọa chính" đối với an ninh khu vực. Ông ca ngợi "thành công của UAE và mô hình phát triển của nước này" trong việc chống đỡ các cuộc tấn công từ Iran, đồng thời khẳng định rằng đất nước sẽ "tiếp tục vượt qua các thách thức với sự tự tin". Trong thời gian ngừng bắn, thay vì án binh bất động chờ đợi kết quả đàm phán giữa Mỹ và Iran, UAE đã chỉ trích các quốc gia khác trong khu vực vì không có hành động chính trị hay quân sự quyết liệt nào nhằm vào Iran trong giai đoạn đầu của cuộc chiến. Sau đó, vào ngày 1 tháng 5, Abu Dhabi đã rút khỏi OPEC để tách biệt chính sách dầu mỏ của mình khỏi các quyết định của tổ chức này.

UAE từ lâu đã là một nhân tố quan trọng trong khu vực, nhưng nước này mong muốn được công nhận là một cường quốc hàng đầu, sánh ngang với Pháp hay Nhật Bản—và họ không muốn cuộc chiến tại Iran cản trở quá trình chuyển mình đó. Thực tế cho thấy, các cuộc tấn công của Iran tại vùng Vịnh càng khiến giới lãnh đạo UAE kiên định hơn với chiến lược mà họ đã vạch ra từ trước. Ít nhất là trong khi cuộc xung đột vẫn tiếp diễn mà chưa có hồi kết dứt khoát, UAE tin rằng việc thắt chặt quan hệ với Israel, tạo khoảng cách với các quốc gia vùng Vịnh khác và liên kết chặt chẽ với Hoa Kỳ sẽ mang lại an ninh và tầm ảnh hưởng, đồng thời việc mở rộng kinh tế sang một số khu vực tại châu Phi sẽ đem lại sự thịnh vượng. Tuy nhiên, về lâu dài, chiến lược này tiềm ẩn nguy cơ khiến UAE trở nên xa cách với phần còn lại của vùng Vịnh và ngày càng phụ thuộc vào các đối tác hùng mạnh—điều này làm hạn chế các lựa chọn của đất nước thay vì nâng cao vị thế quốc gia.

Cách tiếp cận của UAE

Trong nhiều thập niên, UAE đã nỗ lực tận dụng vị thế là một quốc gia có bộ máy thể chế vững mạnh nằm giữa một khu vực đầy biến động để nâng cao tầm vóc toàn cầu của mình. Về mặt an ninh, điều này đồng nghĩa với việc triển khai lực lượng quân sự tuy quy mô nhỏ nhưng tinh nhuệ cùng nguồn lực tài chính khổng lồ để hỗ trợ các đồng minh—chẳng hạn như Tướng Khalifa Haftar ở Libya—chống lại các phong trào Hồi giáo có tư tưởng đe dọa quyền lực của chế độ quân chủ UAE. Về kinh tế, nước này sử dụng các quỹ tài sản quốc gia và những tập đoàn hàng đầu—như công ty logistics DP World hay "gã khổng lồ" trí tuệ nhân tạo G42—để thu hút thương mại, dòng vốn và công nghệ tiên tiến về Abu Dhabi và Dubai. Còn trong lĩnh vực ngoại giao, UAE xây dựng hình ảnh là đối tác thân cận và năng lực nhất của Hoa Kỳ tại vùng Vịnh, đồng thời âm thầm thực hiện các bước đi phòng ngừa rủi ro: tăng cường quan hệ kinh tế và công nghệ với Trung Quốc cũng như đóng vai trò là kênh trung chuyển tài chính cho các dòng vốn từ Iran và Nga vốn đang chịu lệnh trừng phạt.

Các nhà bình luận tại UAE thường lập luận rằng những nước đi chiến lược táo bạo—dù tiềm ẩn nguy cơ gây biến động trong ngắn hạn—là điều cần thiết để bảo vệ đất nước trong một khu vực đang chứng kiến ​​sự sụp đổ của nhiều quốc gia và sự lỗi thời của các cấu trúc quyền lực khu vực. Chẳng hạn, nhà khoa học chính trị Ebtesam al-Ketbi đã mô tả các hoạt động can thiệp của UAE tại Sudan, Yemen và những nơi khác là hành động "quản lý sự tan rã để ngăn chặn viễn cảnh sụp đổ hoàn toàn". Tư duy dài hạn tương tự cũng định hướng cho việc thiết lập quan hệ ngoại giao với Israel vào năm 2020; động thái này tuy vấp phải sự phản đối trong khu vực nhưng lại giúp UAE tích lũy vốn liếng chính trị tại Washington, đồng thời chính thức hóa quan hệ với quốc gia sở hữu quân đội mạnh nhất và là nước duy nhất có vũ khí hạt nhân tại Trung Đông.

Nguồn dự trữ tài chính khổng lồ đã giúp Abu Dhabi vượt qua những chỉ trích từ dư luận.

Việc bình thường hóa quan hệ với Israel không phải là chính sách duy nhất của UAE vấp phải sự phản đối của dư luận. UAE đã hậu thuẫn Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF) – một nhóm bán quân sự đang giao tranh với quân đội Sudan trong cuộc nội chiến khốc liệt bùng phát từ năm 2023. Quốc gia này biện minh rằng sự ủng hộ dành cho RSF là nhằm kiềm chế ảnh hưởng của các nhóm Hồi giáo cực đoan đối với Lực lượng Vũ trang Sudan; tuy nhiên, mục tiêu cuối cùng của họ là một chính phủ Sudan thân thiện, tạo điều kiện cho sự hiện diện về kinh tế và quân sự của UAE tại vùng Sừng châu Phi. Trong khi đó, các thị trường vàng tại Dubai đang hưởng lợi nhờ nguồn cung từ các mỏ khoáng sản do RSF kiểm soát. Chính sách này của UAE đã vấp phải sự chỉ trích gay gắt từ quốc tế: tại phiên điều trần phê chuẩn bổ nhiệm vào tháng 1 năm 2025, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio đã mô tả hành động này là "công khai ủng hộ một thực thể đang thực hiện hành vi diệt chủng".

Nhiều quốc gia khác cũng phản đối sự can thiệp của UAE. Tháng 12 năm ngoái, khi một lực lượng dân quân được UAE hậu thuẫn tìm cách giành quyền kiểm soát hoàn toàn miền nam Yemen, Ả Rập Xê Út – quốc gia coi động thái này là thách thức đối với phạm vi ảnh hưởng của mình – đã công khai cáo buộc UAE khuyến khích lực lượng dân quân nói trên. Đồng thời, Riyadh đã can thiệp quân sự để khôi phục quyền kiểm soát cho chính phủ Yemen được Liên Hợp Quốc công nhận (và cũng được Ả Rập Xê Út hậu thuẫn). Trong khi đó, tại các quốc gia như Ai Cập và Tanzania, giới học giả và các nhà hoạt động đã cáo buộc DP World và AD Ports Group chèn ép các hoạt động kinh tế địa phương nhằm mang lại lợi ích cho UAE. Những lo ngại tương tự đã khiến chính phủ Djibouti hủy bỏ hợp đồng nhượng quyền khai thác cảng biển thời hạn 30 năm với DP World vào năm 2018, trục xuất công ty này khỏi đất nước và quốc hữu hóa hoàn toàn cảng biển mà họ từng vận hành.

Các nhà hoạch định chính sách của UAE phần lớn đều phớt lờ những lời phàn nàn từ nước ngoài. Ali al-Nuaimi, thành viên cơ quan cố vấn có chức năng tương tự quốc hội của UAE, đã lên tiếng bảo vệ đất nước mình, khẳng định UAE là quốc gia duy nhất sẵn sàng hành động "khi các nước khác còn do dự", đồng thời nhấn mạnh rằng các chính sách của họ mang lại cơ hội tốt nhất và cuối cùng để "định hình lại khu vực". Mặc dù những chỉ trích liên quan đến vấn đề Sudan gây ra nhiều phiền toái – khiến UAE phải vận động hành lang quyết liệt tại Washington và các thủ đô châu Âu để ngăn chặn các nghị quyết lên án – quốc gia này vẫn tránh được những hậu quả nghiêm trọng hơn nhờ việc tham gia (dù chỉ trên danh nghĩa) vào tiến trình hòa bình do Mỹ dẫn dắt. Ngoài ra, nguồn dự trữ tài chính khổng lồ đã giúp Abu Dhabi vượt qua làn sóng chỉ trích của dư luận, đồng thời tiếp tục xây dựng quan hệ kinh tế với nhiều đối tác đa dạng. Bất chấp những lo ngại của Washington về mối quan hệ giữa UAE với các doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc, các nhà tài phiệt Nga hay các thủ lĩnh quân phiệt châu Phi, chính quyền Trump vẫn sẵn sàng cho phép UAE tiếp cận các loại vi mạch AI tối tân. Động thái này dựa trên cam kết về các khoản đầu tư của UAE vào Mỹ trong tương lai, cũng như các khoản thanh toán thực tế mà UAE thực hiện cho những doanh nghiệp có liên hệ với Tổng thống Mỹ Donald Trump.

Cuộc chiến lan đến tận sân nhà

Tuy nhiên, cuộc xung đột với Iran hiện đã thách thức giả định cốt lõi trong chiến lược của UAE: rằng quốc gia này có thể giữ cho các cuộc xung đột trong khu vực không lan vào lãnh thổ của mình. Dù căng thẳng giữa Abu Dhabi và Tehran lúc lên lúc xuống, giới lãnh đạo UAE từng tính toán rằng khả năng răn đe của Mỹ và vai trò của Dubai như một "van an toàn" cho nền kinh tế Iran sẽ giúp UAE tránh được hiểm họa. Thế nhưng, trong số hơn 6.000 vụ tấn công bằng máy bay không người lái và tên lửa mà Iran nhắm vào các quốc gia quân chủ vùng Vịnh, phần lớn lại nhắm trực diện vào UAE; chúng đánh vào các cơ sở hạ tầng thương mại như khách sạn, sân bay, trung tâm dữ liệu cũng như các căn cứ quân sự của Mỹ.

Các lực lượng của UAE đã sử dụng hiệu quả công nghệ phòng không của Mỹ—cùng các thiết bị được Israel cho mượn—để hạn chế thương vong cho dân thường. Dẫu vậy, hình ảnh UAE như một "thiên đường an toàn" trong mắt các nhà đầu tư và du khách đã bị tổn hại. Quốc gia này vẫn có thể xuất khẩu đủ lượng dầu để duy trì sự ổn định tài chính, nhưng việc đóng cửa eo biển Hormuz đã gây tắc nghẽn tại các cảng biển và khiến những khách sạn hào nhoáng trở nên vắng lặng. Giới chức UAE coi các đợt oanh tạc của Iran là một bước ngoặt quan trọng. Tuy nhiên, thay vì thực hiện những thay đổi chính sách mạnh mẽ—như cắt đứt quan hệ với Israel hay công khai tấn công Iran—UAE lại phản ứng bằng cách đẩy mạnh các yếu tố cốt lõi trong chiến lược vốn có từ trước chiến tranh.

Trước hết, UAE ngày càng coi nhẹ giá trị của các quốc gia Ả Rập khác với tư cách là đối tác an ninh. Vào tháng 4, ông Gargash đã chỉ trích gay gắt các thành viên của Liên đoàn Ả Rập và Tổ chức Hợp tác Hồi giáo vì đã không lên án rõ ràng các cuộc tấn công của Iran nhắm vào các quốc gia vùng Vịnh. ​​Sau đó, ông chỉ trích Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC) vì lập trường "yếu kém"—cụ thể là việc không thể đoàn kết để chống lại Iran. Các nhà lãnh đạo và bình luận viên của UAE hầu như không che giấu sự coi thường đối với cách tiếp cận hòa dịu của Ả Rập Xê Út đối với Iran trong bối cảnh chiến tranh. Việc UAE rút khỏi OPEC ngay trong ngày diễn ra hội nghị thượng đỉnh về hội nhập khu vực do Ả Rập Xê Út chủ trì là một hành động cố ý tỏ thái độ bất hợp tác và là dấu hiệu cho thấy rạn nứt đang ngày càng sâu sắc. Ai Cập đã tránh được những lời chỉ trích công khai như vậy, một phần nhờ vào việc triển khai một phi đội máy bay chiến đấu đến UAE vào đầu tháng 5. Tuy nhiên, các nhà lãnh đạo UAE vẫn thất vọng khi thấy rằng bất chấp sự hỗ trợ tài chính mà UAE dành cho Ai Cập, Tổng thống Ai Cập Abdel Fattah el-Sisi vẫn giữ khoảng cách với Israel và ưu tiên tìm kiếm các giải pháp ngoại giao hơn là nỗ lực chung của khu vực nhằm đẩy lùi Iran.

Mối quan hệ giữa UAE và Israel hiện là nền tảng trong chiến lược an ninh của UAE.

Trong khi đó, các nhà lãnh đạo UAE vẫn nhấn mạnh tầm quan trọng của Hoa Kỳ đối với chiến lược của họ, bất chấp những nghi ngại mà cuộc chiến đã đặt ra về độ tin cậy của Washington. Trước khi chiến tranh nổ ra, UAE đã đưa ra một tuyên bố mang tính thủ tục nhằm phủ nhận việc các căn cứ của Hoa Kỳ tại nước này sẽ được sử dụng để tấn công Iran, nhưng ngoài ra lại không có nhiều động thái ngăn cản chính quyền Trump thực hiện hành động tấn công. Ngay sau khi giao tranh bắt đầu, giọng điệu của UAE đã trở nên tương đồng với những người theo đường lối cứng rắn nhất với Iran tại Hoa Kỳ. Gần một tháng sau đó, đại sứ UAE tại Hoa Kỳ đã viết một bài bình luận trên tờ Wall Street Journal, lập luận rằng "một lệnh ngừng bắn đơn thuần là chưa đủ" để giải quyết "toàn bộ các mối đe dọa từ Iran", đồng thời cam kết rằng UAE sẽ tham gia một liên minh các quốc gia nhằm dùng vũ lực để khai thông eo biển Hormuz.

Chính quyền Trump sau đó lại đồng ý với một lệnh ngừng bắn đơn thuần, gạt UAE ra khỏi các cuộc đàm phán tiếp theo và tỏ thái độ thờ ơ trước các cuộc tấn công khác của Iran nhắm vào UAE. Tuy nhiên, ngay cả khi Hoa Kỳ liên tục gạt bỏ hoặc phớt lờ những lo ngại về an ninh của UAE, Abu Dhabi vẫn kiên trì theo đuổi việc thắt chặt quan hệ song phương. Trong bài xã luận đăng trên tờ *New York Times* vào giữa tháng 4, đặc phái viên UAE Badr Jafar đã kêu gọi Mỹ ghi nhớ rằng mối quan hệ song phương này "quá giá trị để có thể phó mặc cho cơ chế tự vận hành."

Cuối cùng, cuộc chiến đã kéo UAE và Israel lại gần nhau hơn nữa. Mặc dù đôi khi UAE lên án một số hành động cụ thể của Israel—chẳng hạn như vụ oanh tạc Li-băng—nhưng nước này chưa bao giờ công khai đặt câu hỏi về vai trò của Israel trong việc khơi mào cuộc chiến với Iran. "Tôi tin rằng chúng tôi sẽ tiếp tục duy trì mối quan hệ đó [với Israel]," bà Reem al-Hashimy, Quốc vụ khanh phụ trách Hợp tác Quốc tế của UAE, phát biểu tại một hội nghị truyền thông vào tháng 5. "Tôi thấy chúng tôi sẽ tiếp tục hợp tác chặt chẽ với [Israel] để tìm cách ngăn chặn những thách thức lớn hơn mà khu vực đang phải đối mặt." Việc Israel cung cấp các hệ thống phòng không càng củng cố thêm niềm tin của UAE rằng họ nên ưu tiên các đối tác có khả năng đảm bảo an ninh thực chất. Nếu như trước đây, mối quan hệ UAE-Israel chỉ là phương tiện để UAE xây dựng vị thế chính trị tại Washington, thì nay nó đã trở thành nền tảng cốt lõi trong chiến lược an ninh của nước này. Các nhà bình luận tại UAE vẫn khẳng định tầm quan trọng hàng đầu của mối quan hệ với Mỹ, nhưng họ cũng lo ngại rằng Washington có thể sẽ rút khỏi Trung Đông—điều mà tất nhiên Israel sẽ không làm. Đối với UAE, một mối quan hệ bền chặt với Israel có thể bù đắp cho cả sự thiếu tin cậy từ phía Mỹ lẫn những rạn nứt trong quan hệ giữa Abu Dhabi và các quốc gia khác trong khu vực.

Abu Dhabi sẽ đi theo hướng nào?

Cuộc chiến đang tạo ra sự chia rẽ giữa UAE và phần còn lại của vùng Vịnh—đặc biệt là Ả Rập Xê-út. Abu Dhabi và Riyadh không còn đồng quan điểm về mối đe dọa từ Iran. Mặc dù cả hai đều kêu gọi sự đoàn kết hơn nữa trong khu vực, nhưng họ lại muốn khu vực đoàn kết dựa trên những chiến lược hoàn toàn khác biệt: Abu Dhabi ủng hộ an ninh tập thể và dùng vũ lực để kiềm chế Iran, trong khi Riyadh lại ưu tiên ngoại giao tập thể nhằm đạt được một thỏa thuận thương lượng với Iran. Những bất đồng này làm suy giảm sức nặng ngoại giao của các quốc gia vùng Vịnh, khiến họ đứng ngoài lề các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Iran. Đối với UAE, việc thắt chặt quan hệ với Israel có thể mang lại sự hỗ trợ an ninh nhất định trong ngắn hạn, nhưng Israel không thể củng cố vị thế đàm phán của UAE hiệu quả như cách mà một khối vùng Vịnh thống nhất có thể làm được.

Hơn nữa, mô hình nâng cao vị thế kinh tế toàn cầu của UAE khó có thể thành công khi bóng ma chiến tranh luôn hiện hữu. Công dân giàu có từ các quốc gia có thể chế yếu kém sẽ tiếp tục gửi tiền tại Dubai, và việc UAE rời khỏi OPEC cho thấy nước này đang lên kế hoạch tăng thu nhập bằng cách mở rộng sản xuất dầu mỏ. Tuy nhiên, việc đạt được ảnh hưởng quốc tế sẽ trở nên khó khăn hơn nhiều nếu nguy cơ tái diễn các cuộc tấn công từ Iran—hoặc chiến tranh trực diện giữa hai nước—khiến nhân tài và các ngành công nghiệp tiên tiến e ngại; chính sự hiện diện của họ trước đây đã giúp Abu Dhabi tự định vị mình là "thủ đô của dòng vốn".

Khi đất nước trở nên kém hấp dẫn hơn đối với các nhà đầu tư và người lao động nước ngoài, các quan chức và lãnh đạo doanh nghiệp UAE có thể tìm kiếm những thỏa thuận kinh tế mang tính khai thác tại những nơi mà họ có lợi thế để ép giá, đặc biệt là ở châu Phi. Bằng cách cung cấp các ưu đãi tài chính hoặc hỗ trợ an ninh cho các nhà lãnh đạo nước ngoài, Abu Dhabi có thể cố gắng giành quyền kiểm soát lớn hơn đối với đất đai, chuỗi cung ứng, khoáng sản đất hiếm và luồng dữ liệu. Tuy nhiên, cách tiếp cận này cũng có những giới hạn. Các hoạt động của UAE tại Sudan tiếp tục gây ra sự phẫn nộ trên toàn cầu, và Hoa Kỳ đã trừng phạt một số công ty có liên hệ với UAE do mối quan hệ của họ với Lực lượng Hỗ trợ Nhanh (RSF). Các điều khoản bất công đã dẫn đến việc DP World bị trục xuất khỏi Djibouti; và đầu năm nay, việc UAE làm trung gian thiết lập quan hệ chính thức giữa Israel và vùng lãnh thổ ly khai Somaliland cũng khiến Somalia trục xuất DP World. Bất chấp những trở ngại này—cũng như những gián đoạn thêm do chiến tranh gây ra đối với hoạt động vận tải biển qua Dubai—công ty vẫn lạc quan về kế hoạch mở rộng sang châu Phi. Tuy nhiên, nếu UAE tiếp tục tìm cách kiểm soát chính trị thông qua các hoạt động kinh tế tại châu lục này, các hành động của họ có thể làm suy yếu nỗ lực giải quyết xung đột trong khu vực và vấp phải sự phản đối mạnh mẽ hơn từ quốc tế.

Tương lai của cuộc chiến tại Trung Đông vẫn còn rất bất định, vì vậy UAE hoàn toàn có thể thay đổi chiến lược một lần nữa. Nếu các cuộc đàm phán với Iran thất bại và chiến tranh bùng phát trở lại, rất có thể máy bay của UAE sẽ công khai tham chiến cùng phía Israel, khi nước này dốc toàn lực sử dụng vũ lực để giải quyết các xung đột khu vực. Ngược lại, nếu chính quyền Trump loại bỏ khả năng xảy ra chiến tranh và ký thỏa thuận với Tehran cho phép đầu tư nước ngoài vào Iran mà không bị trừng phạt, Abu Dhabi có thể hàn gắn quan hệ với Liên đoàn Ả Rập và Hội đồng Hợp tác Vùng Vịnh (GCC), đồng thời các doanh nghiệp UAE có thể nhanh chóng giành lấy vị trí tiên phong trong việc đầu tư. Trong bối cảnh Mỹ và Iran đang ở trạng thái lấp lửng giữa chiến tranh và hòa bình, UAE nhiều khả năng sẽ tiếp tục tìm cách thắt chặt quan hệ an ninh với Israel và nỗ lực hơn nữa để tranh thủ sự ủng hộ của Mỹ. Tuy nhiên, việc theo đuổi sự an toàn này lại khiến UAE phải gánh chịu những rủi ro không cần thiết. Quốc gia này đang gây hiềm khích với các nước láng giềng trực tiếp, và rốt cuộc, những nước láng giềng đó có thể đi đến quyết định rằng họ vẫn có thể tồn tại mà không cần đến UAE. Chính sự hợp tác trong khu vực mới là yếu tố giúp nâng cao vị thế toàn cầu của Abu Dhabi về lâu dài. Nếu thiếu đi điều này, tương lai của UAE sẽ không phải là sự tự chủ chiến lược như họ hằng mong muốn, mà thay vào đó là sự phụ thuộc vào các quyết định chính trị của Mỹ và Israel.

ANDREW LEBER là Giáo sư Trợ lý ngành Khoa học Chính trị tại Đại học Tulane và là Học giả Không thường trú tại Quỹ Carnegie vì Hòa bình Quốc tế.

https://www.foreignaffairs.com/united-arab-emirates/can-uae-go-it-alone

***

Can the UAE Go It Alone?

A Risky Quest for Strategic Autonomy in a War-Torn Middle East

A view of Dubai, United Arab Emirates, March 2026 Amr Alfiky / Reuters

On the morning of April 8, a squadron of jet fighters struck oil refineries on Iran’s Lavan Island. The attacks came just before the cease-fire that would pause a weeks-long U.S.-Israeli air campaign against Iran, but according to a report in The Wall Street Journal, neither American nor Israeli planes were involved in the sortie. Instead, it was carried out by the United Arab Emirates, an oil-rich country just opposite Iran along the Persian Gulf.

Although Emirati leaders have not publicly confirmed responsibility for the attack, the rationale for this strike and prior ones was clear. The UAE had endured weeks of Iranian drone and missile strikes, and it sought to deter further Iranian aggression by demonstrating its capacity to retaliate. Saudi Arabia has also retaliated against Iranian attacks, according to U.S. officials. But the UAE’s hawkish rhetoric during the war and the scale of its retaliation has distinguished its response from that of its neighbors.

Over the course of the war, Emirati officials have touted their country’s resilience, its willingness to act, and its autonomy on the world stage. Anwar Gargash, the diplomatic adviser to the Emirati president, emphasized the need to confront Iran, which he called “the primary threat” to regional security. He lauded the “success of the UAE and its model” in withstanding Iranian attacks and asserted that the country would “continue to overcome challenges with confidence.” During the cease-fire, instead of hunkering down to await the outcome of U.S.-Iranian talks, the UAE chastised other countries in the region for failing to take decisive political or military action against Iran in the earlier phase of the war. Then, on May 1, Abu Dhabi withdrew from OPEC to detach Emirati oil policy from the decisions of the cartel.

The UAE has long been an important regional player, but it wants recognition as a leading power on par with France or Japan—and it does not want a war in Iran to get in the way of that transformation. If anything, Iranian attacks in the Gulf have made Emirati leaders even more committed to their prewar strategy. At least while the war continues without a decisive resolution, the UAE is betting that closer ties with Israel, greater distance from other Gulf countries, and a tight alignment with the United States will help deliver security and influence and that economic expansion into parts of Africa will help deliver prosperity. But in the long run, this strategy risks alienating the UAE from the rest of the Gulf and making it more dependent on powerful partners—restricting the country’s options rather than raising its profile.

The Emirati way

For decades, the UAE has endeavored to use its position as a country with competent institutions in a chaotic region to raise its global standing. In security affairs, this meant deploying its small but capable military forces and its immense financial resources to support allies such as General Khalifa Haftar in Libya against Islamist movements whose ideas posed a threat to the Emirati monarchy’s hold on power. In economics, it meant using sovereign wealth funds and national corporate champions, such as the logistics firm DP World or the artificial intelligence giant G42, to attract trade, capital flows, and advanced technologies to Abu Dhabi and Dubai. And in its diplomacy, it meant presenting itself as the United States’ closest and most capable partner in the Gulf while quietly hedging, strengthening economic and technological ties to China and serving as a financial conduit for sanctioned Iranian and Russian capital.

Emirati commentators often argue that big strategic bets, even if they risk short-term volatility, are necessary to protect the UAE in a neighborhood of crumbling states and outdated regional power structures. The political scientist Ebtesam al-Ketbi, for instance, has described the UAE’s interventions in Sudan, Yemen, and elsewhere as “managing disintegration to prevent total collapse.” A similar long-term logic guided the establishment of diplomatic relations with Israel in 2020, which provoked regional backlash but also earned the UAE political capital in Washington and formalized its ties with the Middle East’s strongest military and only nuclear-armed state.

Vast financial reserves have enabled Abu Dhabi to ride out public criticism.

Normalization with Israel is not the only unpopular Emirati policy. The UAE has backed the Rapid Support Forces, the paramilitary group that since 2023 has been fighting the Sudanese military in a horrific civil war. The country justifies its support for the RSF as a means of checking the influence of Islamist groups over the Sudanese Armed Forces, but ultimately it hopes for a friendly Sudanese government that will facilitate an Emirati economic and military presence in the Horn of Africa. In the meantime, Dubai’s gold markets are benefiting from access to RSF-controlled mines. The UAE’s policy has drawn rebukes from abroad: U.S. Secretary of State Marco Rubio, at his confirmation hearing in January 2025, described it as “openly supporting an entity that is carrying out a genocide.”

Other countries have also pushed back against Emirati meddling. Last December, when an Emirati-backed militia made a bid for full control of southern Yemen, Saudi Arabia—which saw the move as a challenge to its sphere of influence—publicly blamed the UAE for encouraging the militia and intervened militarily to reestablish the control of the UN-recognized (and Saudi-backed) Yemeni government. In countries such as Egypt and Tanzania, meanwhile, scholars and activists have accused DP World and the AD Ports Group of crowding out local economic activity to the UAE’s benefit. Similar concerns led the government of Djibouti to cancel a 30-year concession to DP World in 2018, kicking the company out of the country and fully nationalizing the port it had operated.

Emirati policymakers have largely brushed off foreign complaints. Ali al-Nuaimi, a member of the UAE’s quasi-parliamentary advisory body, has defended the UAE as the only country willing to act “when others hesitate” and insisted that its policies offer the last best chance to “redefine the region.” Although criticism over Sudan rankled enough that the UAE lobbied hard against censure in Washington and European capitals, the country has been able to evade more significant consequences for its involvement in the conflict by nominally participating in a U.S.-led peace process. And the UAE’s vast financial reserves have enabled Abu Dhabi to ride out public criticism while continuing to build economic relationships with a wide variety of partners. Whatever qualms Washington may have about the UAE’s ties to Chinese state-owned enterprises, Russian oligarchs, or African warlords, the Trump administration has been happy to grant the UAE access to top-of-the-line AI microchips on the promise of future Emirati investments in the United States—and alongside actual Emirati payments to businesses with links to U.S. President Donald Trump.

The war comes home

But now, the war with Iran has challenged the assumption underlying the UAE’s strategy: that the UAE could keep the region’s conflicts safely contained outside its borders. Although tensions between Abu Dhabi and Tehran have ebbed and flowed, Emirati rulers used to calculate that U.S. deterrence and the value of Dubai as a safety valve for the Iranian economy would keep the UAE out of harm’s way. Instead, out of the more than 6,000 Iranian drone and missile strikes launched at the Gulf monarchies, the majority targeted the UAE specifically, hitting commercial infrastructure such as hotels, airports, and data centers along with U.S. military sites.

Emirati forces wielded U.S. air defense technology—and equipment on loan from Israel—to great effect, limiting the loss of civilian life. Yet the UAE’s reputation as a safe haven in the eyes of investors and visitors has been damaged. The country can still ship out enough oil to keep its finances in good order, but the closure of the Strait of Hormuz has clogged Emirati ports and emptied out glittering hotels. Emirati officials have portrayed the Iranian bombardment as a watershed moment. Instead of making a sharp policy change such as breaking with Israel or openly attacking Iran, however, the UAE has responded to the attacks by intensifying core elements of its prewar strategy.

For one, the UAE has become increasingly dismissive of the value of other Arab countries as security partners. In April, Gargash slammed members of the Arab League and the Organization of Islamic Cooperation for failing to clearly condemn Iranian attacks on the Gulf states. Later, he criticized the Gulf Cooperation Council for its “weak” stance—namely, its failure to unite in opposition to Iran. Emirati leaders and commentators have barely concealed their contempt for Saudi Arabia’s conciliatory approach to Iran amid the war. The timing of the UAE’s withdrawal from OPEC, on the same day as a Saudi-hosted summit on regional integration, was a clear snub and an indicator of a widening rift. Egypt has avoided such overt censure, thanks in part to its deployment of a fighter squadron to the UAE in early May. Yet Emirati leaders are still disappointed that despite the financial support the UAE provides to Egypt, Egyptian President Abdel Fattah el-Sisi distanced himself from Israel and prioritized the search for diplomatic off-ramps over a regional effort to push back against Iran.

The Emirati-Israeli relationship is now a cornerstone of the UAE’s security strategy.

Meanwhile, Emirati leaders have underscored the importance of the United States to their strategy, despite the questions the war has raised about Washington’s reliability. Before the war, the UAE issued a pro forma statement denying that U.S. bases in the country would be used to attack Iran but otherwise did little to prevent the Trump administration from attacking. Soon after the fighting was underway, Emirati rhetoric matched that of the United States’ most ardent Iran hawks. Nearly a month in, the UAE’s ambassador to the United States wrote a Wall Street Journal op-ed arguing that “a simple cease-fire isn’t enough” to address “Iran’s full range of threats” and pledging that the UAE would join a coalition of countries that would open the Strait of Hormuz by force.

The Trump administration proceeded to agree to a simple cease-fire, leave the UAE out of subsequent negotiations, and largely shrug at further Iranian attacks on the UAE. But even as the United States has repeatedly brushed aside or ignored the UAE’s security concerns, Abu Dhabi has kept up its pursuit of closer bilateral ties. A mid-April New York Times op-ed by the Emirati envoy Badr Jafar ended in a plea for the United States to remember that the relationship was “far too valuable to leave on autopilot.”

Finally, the war has brought the UAE and Israel even closer. Although the UAE has occasionally condemned specific Israeli actions, such as the bombardment of Lebanon, it has not publicly questioned Israel’s role in instigating the war with Iran. “I see us continuing that relationship [with Israel],” said UAE Minister of State for International Cooperation Reem al-Hashimy at a media summit in May. “I see us continuing to work closely with [Israel] about how we avert some of the bigger challenges that our region faces.” Israel’s loan of air defenses has further convinced the UAE that it should prioritize partners that provide hard security. Whereas previously the Emirati-Israeli relationship was a means for the UAE to build political capital in Washington, now it is a cornerstone of the UAE’s security strategy. Emirati commentators continue to insist on the paramount importance of the U.S. relationship, but they also fear that Washington may eventually withdraw from the Middle East—something that Israel, of course, won’t do. For the UAE, an ironclad relationship with Israel can compensate for both U.S. unreliability and Abu Dhabi’s strained ties with the region’s other states.

Which way, Abu Dhabi?

The war is creating a dividing line between the UAE and the rest of the Gulf—particularly Saudi Arabia. Abu Dhabi and Riyadh are no longer on the same page about the threat from Iran. Although both have called for greater Gulf unity, they want the region to unite around starkly different strategies: Abu Dhabi prefers collective security and the containment of Iran by force, whereas Riyadh prefers collective diplomacy in pursuit of a negotiated settlement with Iran. These divisions diminish the Gulf states’ diplomatic heft, keeping them on the sidelines of U.S.-Iranian talks. For the UAE, closer ties with Israel might provide some short-term security support, but Israel cannot boost the UAE’s negotiating position the way a unified Gulf bloc can.

The UAE’s model for advancing its global economic position, moreover, is unlikely to succeed under the perennial shadow of war. Wealthy citizens of countries with weak institutions will continue banking in Dubai, and the UAE’s departure from OPEC suggests that the country is planning to raise its income by expanding oil production. Yet international influence will be much harder to attain if the threat of renewed attacks by Iran—or direct warfare between the two countries—scares away the talent and cutting-edge industries whose arrival allowed Abu Dhabi to style itself as the “capital of capital.”

As the country becomes less attractive to foreign investors and workers, Emirati officials and executives may seek out more extractive economic arrangements in places where the UAE has the leverage to drive a hard bargain, particularly in Africa. By offering financial incentives or security assistance to leaders abroad, Abu Dhabi may try to secure greater control of land, supply chains, rare-earth minerals, and data flows. Yet there are limits to this approach. The UAE’s activities in Sudan continue to provoke global outrage, and the United States has sanctioned several UAE-linked firms over their ties to the RSF. Unfair terms prompted the expulsion of DP World from Djibouti, and earlier this year, the UAE’s help brokering formal ties between Israel and the breakaway territory of Somaliland led Somalia to kick out DP World, too. Despite these setbacks—and the additional disruption the war has caused to shipping traffic through Dubai—the company remains bullish on its plans for expanding into Africa. But if the UAE continues to seek political control through economic enterprises on the continent, its activities could undermine regional efforts at conflict resolution and generate further international backlash.

The future of the war in the Middle East is still highly uncertain, so it remains possible that the UAE could once again change course. If negotiations with Iran falter and open war resumes, it is easy to imagine Emirati planes openly flying sorties alongside Israeli counterparts as the UAE goes all in on the use of force to navigate regional conflicts. Alternatively, if the Trump administration forecloses the possibility of a renewed war and signs a deal with Tehran that allows sanctions-free foreign investment in Iran, Abu Dhabi could make nice with the Arab League and the Gulf Cooperation Council, and Emirati firms could race to the head of the queue to invest.

While the United States and Iran drift halfway between war and peace, however, the UAE will likely continue to seek closer security ties with Israel and redouble its efforts to secure U.S. favor. But in its pursuit of safety, the UAE is incurring needless risks. It is antagonizing its immediate neighbors, and those neighbors may ultimately decide they can live without the UAE. Regional cooperation is what will elevate Abu Dhabi’s global position in the long run. Without it, the UAE faces a future not of strategic autonomy as it craves but of dependence on political decisions made in the United States and Israel.

ANDREW LEBER is Assistant Professor of Political Science at Tulane University and a Nonresident Scholar at the Carnegie Endowment for International Peace.