4441 - Cả thế giới đang theo dõi: World Cup 2026 hé lộ điều gì về chính sách ngoại giao của Mỹ?
Giải vô địch bóng đá thế giới FIFA 2026 đang diễn ra, thu hút người hâm mộ từ khắp nơi trên thế giới đến Mỹ để tham gia vào sự kiện này. Chính quyền Trump đã định vị World Cup như một công cụ ngoại giao công chúng trọng tâm để thúc đẩy chương trình nghị sự "Nước Mỹ trên hết", tuy nhiên, vẫn chưa rõ chiến lược này sẽ dẫn đến những kết quả chính sách cụ thể nào. Mặc dù vậy, quyết định thúc đẩy vai trò có ảnh hưởng của Mỹ trên thế giới thông qua ngoại giao thể thao có thể là một lựa chọn mạnh mẽ, nếu được sử dụng đúng cách.
Trong một số trường hợp lịch sử, ngoại giao thể thao đã được lựa chọn như một công cụ để thu hẹp khoảng cách ngoại giao giữa các bên thiếu đồng minh hoặc quan hệ bình thường hóa. Ví dụ, khi đội tuyển bóng bàn Mỹ được mời đến Trung Quốc năm 1971, ngoại giao thể thao đã mở đường cho hội nghị thượng đỉnh Bắc Kinh của Tổng thống Nixon , đánh dấu lần đầu tiên một tổng thống đương nhiệm của Mỹ đặt chân lên đất Trung Quốc đại lục. Năm 2026, chính quyền Trump đang cố gắng sử dụng ngoại giao thể thao để nhắc nhở thế giới về tầm ảnh hưởng và vai trò lãnh đạo của Mỹ bất chấp việc thúc đẩy các chính sách mâu thuẫn với kế hoạch ngoại giao công khai của chính họ.
Kế hoạch ngoại giao công chúng của Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ xác định World Cup là công cụ để khuếch đại vai trò của Mỹ trên thế giới và thúc đẩy các ưu tiên chính sách trong nước, bao gồm “chấm dứt nhập cư bất hợp pháp, bảo đảm an ninh biên giới và thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, đồng thời xây dựng hình ảnh nước Mỹ như một nhà lãnh đạo tự tin và có nguyên tắc”. Trên thực tế, các lệnh cấm đi lại và từ chối cấp visa cho du khách nước ngoài – cả người tham gia và khán giả – của chính quyền đã cho thấy sự bác bỏ các giá trị cốt lõi của giải đấu về tính toàn diện quốc tế và giao lưu văn hóa. Không rõ các chính sách nhập cư nghiêm ngặt hơn có thể thể hiện tích cực sự xuất sắc của Mỹ trước khán giả nước ngoài tham dự World Cup như thế nào.
World Cup được xem là sự kiện thống nhất quốc gia cho các nước tham gia và là cơ hội để khám phá các thành phố của nước chủ nhà, từ đó thúc đẩy nền kinh tế địa phương . Nhà Trắng đã nhận ra những lợi ích kinh tế tiềm năng mà World Cup có thể mang lại, như đã nêu trong kế hoạch ngoại giao công chúng; tuy nhiên, việc tạo ra những rào cản nhập cảnh cao hơn dưới danh nghĩa bảo vệ biên giới đã thể hiện một bầu không khí bài trừ mạnh mẽ. Với việc một số quốc gia tham dự bị cấm nhập cảnh hoàn toàn —như Haiti, Iran, Bờ Biển Ngà và Senegal—và những quốc gia khác phải trải qua quá trình kiểm tra nghiêm ngặt hơn để nhập cảnh vào Mỹ, rõ ràng tồn tại sự mâu thuẫn giữa ý định và hành động của chính quyền.
Vào ngày 6 tháng 5 năm 2025 , bà Kristi Noem, khi đó là Bộ trưởng An ninh Nội địa, đã gọi World Cup là cơ hội để mọi người gắn kết, tạo ra một thế giới thân thiện hơn cho các hoạt động kinh doanh mở rộng và tạo nên những kỷ niệm lâu dài. Cách nhìn nhận này rất quan trọng: nó mang đến cơ hội cho du khách quốc tế tự đưa ra kết luận của riêng mình về những gì nước Mỹ và văn hóa của nó đại diện. Cho đến nay, giải đấu đã tạo ra một sự thay đổi thực sự trong kỳ vọng của người nước ngoài, một sự thay đổi không dựa trên thông điệp mà dựa trên tính xác thực của những trải nghiệm thực tế, không được dàn dựng, khi du khách tự hình thành ấn tượng của riêng họ về người Mỹ chỉ đơn giản bằng cách dành thời gian ở giữa người dân nơi đây.
Nếu sự thay đổi này là mục tiêu mà chính quyền muốn đạt được thông qua kế hoạch ngoại giao công chúng, thì đây có thể được xem là một thành công. Người dân ngày càng dựa vào kinh nghiệm cá nhân hơn là các nguồn thông tin chính thức, khiến các sự kiện như World Cup trở thành kênh trực tiếp để định hình dư luận. Để tối đa hóa thành công này về lâu dài, việc làm cho quá trình du lịch đến Mỹ dễ dàng và thân thiện hơn, tạo ra trải nghiệm tích cực để lại ấn tượng lâu dài sau khi World Cup kết thúc, sẽ phục vụ các mục tiêu ngoại giao công chúng của chính quyền. Điều đó sẽ có tác dụng thúc đẩy cảm giác về sự xuất sắc của nước Mỹ.
Xét đến điều này, cách đối xử với đội tuyển quốc gia Iran dường như là một cơ hội bị bỏ lỡ để tạo sự khác biệt giữa Mỹ với các quốc gia chủ nhà khác của các giải đấu quốc tế như Trung Quốc và Nga, và thậm chí cả với trải nghiệm mà đội tuyển này có được ở chính đất nước của họ . Andrew Giuliani , Giám đốc Nhóm đặc trách World Cup , đã coi sự tham gia của đội tuyển Iran là cơ hội để “những người Iran yêu tự do [và] những người Mỹ gốc Iran yêu tự do” ăn mừng chiến thắng của đội tuyển đồng thời hướng tới những quyền tự do có thể tồn tại ở Iran, nhưng dường như ông đã không có hành động đáng kể nào để hỗ trợ điều này. Chính sách của tổng thống lẽ ra có thể tận dụng cơ hội do World Cup mang lại để cung cấp một trải nghiệm mẫu mực của Mỹ cho đội tuyển Iran, thay vì ăn mừng thất bại và sự ra đi của họ .
Cho đến nay, dường như có sự không nhất quán giữa những gì World Cup đại diện và những gì chính quyền Trump muốn đạt được trong các mục tiêu ngoại giao công chúng bằng việc đăng cai sự kiện này. Có những cơ hội để thay đổi kỳ vọng của nước ngoài đối với Mỹ theo hướng tích cực; tuy nhiên, kế hoạch ngoại giao công chúng cần phải hoàn toàn nắm bắt tinh thần ngoại giao thể thao nếu muốn định hướng chính quyền. Thế vận hội Los Angeles 2028 mang đến cho chính quyền cơ hội thứ hai để điều chỉnh lời nói phù hợp với chính sách và nhắc nhở thế giới rằng sức mạnh lớn nhất của Mỹ chưa bao giờ nằm ở biên giới, mà chính là người dân của nước này.
Nguồn:The World Is Watching: What the 2026 World Cup Reveals About American Diplomacy
https://www.americansecurityproject.org/what-the-2026-world-cup-reveals-about-american-diplomacy/
Nhận xét
Đăng nhận xét