4788 - Thế giới hôm nay: 14/08/2026

Nguồn: The Economist | Biên dịch: Nguyễn Thị Kim Phụng

Nhà Trắng cáo buộc Trung Quốc né tránh thuế quan của Mỹ bằng cách chuyển hướng xuất khẩu qua hơn 40 quốc gia. Cơ quan này cho biết các quốc gia khác đang chịu mức thuế cao cũng có hành vi tương tự. Chính quyền Trump ước tính rằng “chiêu trò gian lận trung chuyển quy mô lớn” khiến chính phủ Mỹ thất thu tới 26 tỷ USD tiền thuế mỗi năm. Họ đang phát triển một cơ chế “trinh sát biên giới” tích hợp AI nhằm phát hiện những đối tượng trốn thuế quan.

Quân đội Israel phát động một chiến dịch quân sự nhằm trục xuất các nhóm định cư Israel khỏi Qusra, một ngôi làng ở Bờ Tây. Những người định cư này đã bao vây nhà của một số gia đình Palestine và một công dân Mỹ, cắt đứt nguồn tiếp cận lương thực, nước sinh hoạt, và điện. Mike Huckabee, Đại sứ Mỹ tại Israel, lên án hành động của những người định cư là “hành vi khủng bố kinh hoàng.” Tuần trước, Taybeh, một ngôi làng khác ở Bờ Tây, đã bị phong tỏa đối với những người không cư trú tại đây sau các cuộc tấn công tương tự.

Bộ Tài chính Mỹ bán trái phiếu kỳ hạn 30 năm trị giá 25 tỷ USD với lợi suất lên tới 5,22%, mức cao nhất kể từ năm 2001. Quan ngại về khoản nợ 40 nghìn tỷ USD của Mỹ cùng tình trạng lạm phát cao – một phần do chiến tranh Iran – đã đẩy lợi suất lên cao trên diện rộng. Hôm thứ Tư, lượng trái phiếu kỳ hạn 10 năm trị giá 42 tỷ USD đã được bán ở mức lợi suất cao nhất kể từ năm 2007.

Scott Bessent tuyên bố Mỹ đang chuẩn bị gây thêm tổn thất tài chính cho Iran, áp dụng các biện pháp “chưa từng thấy trong lịch sử cô lập kinh tế đối với một quốc gia.” Bình luận của Bộ trưởng Tài chính Mỹ được đưa ra vài ngày sau khi Donald Trump đề xuất tập trung nhiều hơn vào áp lực kinh tế thay vì hành động quân sự. Bộ trưởng Chiến tranh Pete Hegseth khẳng định các lực lượng vũ trang của Mỹ có thể duy trì lệnh phong tỏa đối với Iran “vô thời hạn.”

Nigel Farage giành chiến thắng trong cuộc bầu cử bổ sung tại Clacton – cuộc bầu cử do chính ông tạo ra sau khi từ chức nghị sĩ đại diện khu vực này. Lãnh đạo Đảng Cải cách nước Anh, một chính đảng cánh hữu theo chủ nghĩa dân túy, tuyên bố chiến thắng này sẽ chứng minh ông nhận được sự ủng hộ rộng rãi của công chúng để chống lại “giới tinh hoa cầm quyền.” Giới phê bình cho rằng đây là động thái đánh lạc hướng dư luận khỏi việc xem xét món quà trị giá 5 triệu bảng Anh (6,8 triệu USD) không được kê khai. Các đảng lớn đã tẩy chay cuộc bầu cử này. Đối thủ chính của ông, một nhân vật hài kịch tên là Count Binface, giành được 9.455 phiếu bầu so với 22.239 phiếu của Farage.

Nước Anh và nhiều khu vực ở châu Âu một lần nữa oằn mình dưới các đợt nắng nóng. Anh vừa trải qua ngày nóng nhất trong năm tính đến thời điểm hiện tại vào thứ Năm, với nhiệt độ lên tới 38,1°C ở một số nơi. Nhiều vùng trên cả nước xuất hiện các đám cháy đồng cỏ lớn. Trong khi đó, EDF – tập đoàn điện lực nhà nước của Pháp – cảnh báo rằng nhiệt độ cao sẽ làm giảm 15% sản lượng điện hạt nhân của quốc gia này vào thứ Sáu. Châu Âu đang ấm lên nhanh hơn bất kỳ lục địa nào khác.

Sân bay Incheon của Hàn Quốc vượt qua Heathrow của Anh và Changi của Singapore để trở thành sân bay bận rộn nhất thế giới về lượng hành khách quốc tế. Hơn 38 triệu lượt khách đã qua trạm trung chuyển nằm ngay ngoại ô Seoul này trong nửa đầu năm, đánh dấu lần đầu tiên sân bay này vươn lên vị trí số một thế giới. Trong khi đó, Dubai rớt khỏi top 5 do cuộc chiến Iran làm sụt giảm lượng hành khách.

Con số trong ngày: 16 tỷ USD, là doanh thu hàng năm mà các loại thuốc orexin điều trị chứng rối loạn giấc ngủ có thể mang lại vào năm 2035, theo ước tính của ngân hàng Morgan Stanley.

TIÊU ĐIỂM

Đánh giá lại đà tăng trưởng của châu Âu

Hôm nay, Liên minh châu Âu sẽ công bố các ước tính điều chỉnh GDP quý II của khối, cũng như các số liệu việc làm mới. Báo cáo trước đó cho thấy khu vực đồng euro tăng trưởng 0,4% trong quý này, và nền kinh tế toàn EU tăng 0,5%.

Đà phục hồi của châu Âu vốn đã bị đe dọa bởi cuộc chiến tại Iran. Giờ đây, lục địa này lại đang phải hứng chịu đợt nắng nóng thứ năm trong năm. Ngân hàng Hà Lan Triodos nhận định hạn hán có thể xóa sạch phần lớn mức tăng trưởng của khối trong năm nay. Mất mùa đẩy giá lương thực lên cao; sông ngòi cạn dòng làm gián đoạn hoạt động vận tải đường thủy và gây ảnh hưởng lên các nhà máy điện vốn cần nước để làm mát. Tại Pháp, nắng nóng bất thường dự kiến sẽ làm giảm 1,4% GDP năm nay, theo đó có nguy cơ đẩy nước này vào suy thoái. Vào mùa xuân, Ủy ban châu Âu từng dự báo mức tăng trưởng hàng năm đạt 0,9% đối với khu vực đồng euro và 1,1% đối với EU. Nhưng đó là câu chuyện trước khi những cơn mưa ngừng rơi.

Tia hy vọng le lói cho nền dân chủ Venezuela

Khi lực lượng Mỹ bắt giữ nhà độc tài Venezuela Nicolás Maduro vào tháng 1, dầu mỏ – chứ không phải nền dân chủ – dường như mới là ưu tiên của Donald Trump. Dù vậy, triển vọng dân chủ đang dần được cải thiện. Tuần này, vòng đàm phán đầu tiên giữa chính quyền Venezuela và các nhân vật đối lập đã khép lại với một thỏa thuận khiêm tốn nhằm khởi động tiến trình cải cách tư pháp, bao gồm cả ở Tòa án Tối cao.

Các cuộc đàm phán tiếp theo có thể mang lại thêm nhiều thay đổi, mở đường cho các cuộc bầu cử công bằng. Dự kiến sẽ có những cuộc thảo luận gay gắt xoay quanh thành phần của hội đồng bầu cử gồm 5 người và Tòa án Tối cao của Venezuela. Các nhà đàm phán cũng sẽ bàn bạc về những chính trị gia đối lập đang bị cấm hoạt động, các cam kết đảm bảo cho các thành viên chính quyền bị mất chức, và nhiều khả năng là cả vấn đề tù nhân chính trị. Mỹ đã gạt María Corina Machado – thủ lĩnh phe đối lập chính – ra ngoài các cuộc đàm phán, một phần dựa trên quan điểm rằng nếu bà dự định tranh cử tổng thống thì bà không nên là người đặt ra luật lệ. Các bước đi tiếp theo sẽ vô cùng chông gai. Áp lực của Mỹ lên chính quyền sở tại sẽ quyết định liệu Venezuela có cơ hội nào để trở lại với nền dân chủ hay không.

Asics sải bước vững vàng

Năm 1962, một đôi giày thể thao đã lọt vào mắt xanh của Phil Knight – người sau này trở thành đồng sáng lập Nike – trong chuyến thăm Nhật Bản. Ông đã ký thỏa thuận với người làm ra chúng là Kihachiro Onitsuka để bán sản phẩm này tại Mỹ. Một thập kỷ sau, hai bên chấm dứt hợp tác. Sau khi Knight gây dựng nên Nike, Kihachiro thành lập Asics. Ngày nay, Nike là một gã khổng lồ toàn cầu, nhưng đang phải vật lộn với doanh số sụt giảm khi khách hàng chuyển hướng sang những đối thủ hợp thời trang hơn. Asics – thương hiệu sẽ công bố báo cáo kết quả kinh doanh quý II vào hôm nay – chính là một đối thủ như thế.

Công ty này liên tục phá vỡ các kỷ lục của chính mình. Quý I năm 2026 là quý kinh doanh rực rỡ nhất trong lịch sử hãng: doanh thu tăng 30% so với cùng kỳ năm trước lên 1,7 tỷ USD. Làn sóng hồi sinh của phong trào chạy bộ đã thúc đẩy mạnh mẽ doanh số dòng giày thể thao cao cấp của hãng. Gần đây, Asics đã vượt qua Nike và cả Adidas – đối thủ đến từ Đức – ở phân khúc giày có giá trên 90 USD. Onitsuka Tiger – nhãn hiệu thời trang trực thuộc Asics – cũng tăng trưởng ấn tượng nhờ đồng yên yếu và sự bùng nổ du lịch tại Nhật Bản. Trên toàn ngành, Asics đang là cái tên đang dẫn đầu cuộc đua.

https://nghiencuuquocte.org/2026/08/14/the-gioi-hom-nay-14-08-2026/#more-68307