4989 - ‘Đồi thịt băm’ trong Ngũ Giác Đài
Trúc Phương
An ninh quốc gia Mỹ đang rơi vào tình trạng khủng hoảng cực kỳ nghiêm trọng. Chưa bao giờ trong lịch sử, quân đội Mỹ hỗn loạn như vậy, khi Ngũ Giác Đài biến thành bãi chiến trường chẳng khác gì một “đồi thịt băm,” nơi từng chôn xác lính Mỹ ở miền Trung Việt Nam thời chiến tranh Việt Nam. “Đồi thịt băm” ở Ngũ Giác Đài giờ là nơi chứng kiến cuộc chém giết vô độ của Bộ Trưởng Pete Hegseth.
Bộ Trưởng Pete Hegseth được Tổng Thống Trump mời đến tham dự bữa tiệc tối tại Rose Garden ở Tòa Bạch Ốc hôm 2 Tháng Chín. (Hình minh họa: Brendan SMIALOWSKI/AFP via Getty Images)
Loạn cào cào!
Việc bổ nhiệm ông Pete Hegseth làm bộ trưởng Quốc Phòng là thảm họa kinh hoàng nhất của chính quyền Trump 2.0. Chỉ là một tay dẫn chương trình truyền hình gần như không có kinh nghiệm về an ninh quốc gia hay các vấn đề quốc phòng, và chỉ đạt cấp bậc cao nhất là thiếu tá trong Lực Lượng Vệ Binh Quốc Gia, ông Hegseth lại nắm quyền sinh sát một quân đội mạnh nhất thế giới.
Chỉ gần hai năm, ông Hegseth đã làm suy yếu quân đội Mỹ theo cách không bất kỳ ai bên ngoài có thể làm được. Gốc rễ vững chãi nhất của quân đội Mỹ đã bị Hegseth đánh bật từ trong hệ thống. Trên bề mặt, Hegseth chấn chỉnh lại quân đội nhưng bản chất vấn đề ai cũng có thể thấy: Hegseth tranh trừng những người nào không trung thành với mình và trung thành với Tổng Thống Trump.
Sự kiện Bộ Trưởng Lục Quân Dan Driscoll từ chức ngày 31 Tháng Tám là vụ mới nhất liên quan làn sóng bất mãn trước đường lối điều hành vô tổ chức của Bộ Trưởng Pete Hegseth. Tháng Sáu, Đại Tướng Lục Quân Christopher Donahue thông báo từ nhiệm. Tháng Tư, Bộ Trưởng Hải Quân John Phelan đột ngột bị buộc rời nhiệm sở sau 13 tháng tại vị.
Tháng Tư, Tướng Lục Quân Randy George được yêu cầu nghỉ hưu sớm hơn một năm. Tháng Mười, 2025, Đô Đốc Hải Quân Alvin Holsey được thông báo rời nhiệm sở. Tháng Tám, 2025, Tướng Không Quân David Allvin được báo nghỉ hưu non. Tháng Hai, 2025, Tướng Không Quân Charles Q. Brown Jr – chủ tịch Hội Đồng Tham Mưu Trưởng Liên Quân – bị cách chức…
Đó là chỉ đề cập các vị trí chủ chốt và các vị tướng. Ở hàng ngũ sĩ quan nói chung, hàng loạt người khác bị sa thải mà chẳng lý do gì rõ ràng. Lục Quân hiện không có tham mưu trưởng. Tháng Giêng, 2025, khi ông Hegseth bắt đầu ngồi ghế bộ trưởng, Lục Quân có 10 tướng bốn sao. Hiện tại chỉ còn năm người – con số thấp nhất trong nhiều thập niên. Tình trạng hỗn loạn và thiếu người khiến một số vị trí chỉ huy phụ trách các khu vực ở Trung Đông hoặc Châu Á phải tạm thời được lấp bằng sĩ quan từ các binh chủng khác nhau.
Vài vị trí thậm chí bị loại bỏ. Một số vị trí, chẳng hạn tư lệnh trưởng Bộ Tư Lệnh Huấn Luyện và Chuyển Đổi (Army’s Transformation and Training Command – T2COM), bị bỏ trống nhiều tháng qua. Hè 2025, Tướng David M. Hodne được chọn chỉ huy T2COM nhưng chỉ tám tháng sau ông bị Hegseth cách chức mà chẳng có lời giải thích nào. Cần biết, T2COM chịu trách nhiệm huấn luyện và trang bị cho các đơn vị lục quân, trong đó có các nhóm vận hành hệ thống hỏa tiễn phòng thủ Patriot.
Một vị trí quan trọng khác bị bỏ trống từ Tháng Bảy đến nay là chỉ huy trưởng lực lượng bộ binh Mỹ tại Châu Âu, sau khi Hegseth làm nhục Tướng Christopher T. Donahue bằng cách giáng cấp từ bốn sao xuống ba sao. Tướng Donahue phải tuyên bố “nghỉ hưu” chỉ sau 18 tháng tại nhiệm. Cần nhắc lại, Tướng Donahue là quân nhân Mỹ cuối cùng rời khỏi Afghanistan năm 2021. Từng được đào tạo tại Học Viện Quân Sự West Point và sau đó chỉ huy các đơn vị biệt kích thiện chiến Delta Force tại Iraq và Afghanistan trước khi trở thành tư lệnh Sư Đoàn Dù 82…
Với giới quan sát, khoảng trống nhân sự đáng chú ý nhất trong Lục Quân – với hơn 450,000 binh sĩ tại ngũ trên toàn cầu – là sự vắng mặt ở vị trí lãnh đạo cao nhất, sau khi Tướng Randy George bị cách chức vào Tháng Tư. Với tư cách tham mưu trưởng Lục Quân, Tướng George chịu trách nhiệm huấn luyện và trang bị cho các đơn vị Lục Quân Hoa Kỳ trên toàn thế giới. Nhiệm vụ của ông tập trung vào việc đẩy nhanh quá trình mua sắm các loại đạn dược thiết yếu cũng như hỏa tiễn đánh chặn Patriot, hệ thống pháo binh ATACMS và các loại vũ khí mặt đất khác.
Nhìn chung, Lục Quân là lực lượng chịu ảnh hưởng nặng nề nhất từ các đợt thanh lọc, ngay trong thời điểm họ đối mặt muôn vàn vấn đề quan trọng. Lực lượng phòng không Lục Quân đang đóng vai trò chủ chốt trong việc bảo vệ quân đội Mỹ tại Trung Đông trước các cuộc tấn công bằng hỏa tiễn ngày càng tinh vi của Iran. Bộ chỉ huy Lục Quân tại Châu Âu cũng cung cấp thông tin tình báo cho Ukraine; và họ đang chạy đua trong việc hiện đại hóa vũ khí để bắt kịp các đối thủ Nga và Trung Quốc.
Một ca “xuất huyết não” không thể cứu vãn?
Một cách tổng quát, tính đến thời điểm này, Bộ Trưởng Pete Hegseth đã sa thải hoặc ngăn chặn việc thăng cấp hơn 80 tướng lĩnh và đô đốc. Chiến dịch tàn phá Ngũ Giác Đài của Hegseth ảnh hưởng khoảng 10% số sĩ quan cấp cao. Hơn một nửa số sĩ quan bị ông Hegseth cách chức là người da đen hoặc phụ nữ. Trong bảy sĩ quan bị ông Hegseth loại khỏi danh sách thăng thiếu tướng của Lục Quân, có hai người da đen và hai phụ nữ.
Giữa năm 2025, ông Hegseth trình bày “tầm nhìn” về việc “chỉnh đốn” quân đội: “Chúng tôi đang dọn dẹp những thứ rườm rà, loại bỏ những yếu tố gây xao nhãng và mở đường để các nhà lãnh đạo thực sự phát huy vai trò lãnh đạo.” Khi mới nhậm chức, ông Hegseth nói rằng quân đội Mỹ có quá nhiều tướng lĩnh. Tháng Năm, 2025, ông ra lệnh cắt 20% sĩ quan bốn sao. Ngài bộ trưởng nói, “bước quan trọng trong quy trình này là loại bỏ cơ cấu lực lượng dư thừa nhằm tối ưu hóa và tinh gọn bộ máy lãnh đạo, thông qua việc loại bỏ các vị trí tướng lĩnh và đô đốc không cần thiết.”
The New York Times cho biết, một sĩ quan cấp cao Lục Quân – gần đây bị loại khỏi danh sách thăng cấp tướng một sao – từng là chỉ huy trưởng Lữ Đoàn Dù 173 của Lục Quân đóng tại Ý và được đồng nghiệp đánh giá là một trong những chỉ huy tác chiến xuất sắc nhất của binh chủng bộ binh. Nhân vật trên, có hai bằng thạc sĩ đại học Columbia University, cũng từng giữ vị trí chỉ huy tại chiến trường Iraq và Afghanistan. Một trường hợp khác bị loại khỏi danh sách thăng cấp là một nữ sĩ quan tình báo. Có kinh nghiệm dày dạn khi làm việc với các nhóm tác chiến đặc biệt và đóng vai trò chủ chốt trong việc phát triển hệ thống Maven (công cụ hỗ trợ phân tích tình báo và đề xuất mục tiêu cho không kích), bà vẫn bị Hegseth đưa “lên thớt” mà chẳng ai hiểu lý do gì.
Một trong những điều đáng tự hào nhất lịch sử Mỹ cũng như lịch sử quân đội Hoa Kỳ là yếu tố đa dạng và hòa nhập. Hơn 40% quân nhân tại ngũ và lực lượng dự bị là người da màu. Giờ đây, ông Hegseth nỗ lực “tẩy trắng” quân đội. Theo một phân tích, năm 2026 là thời điểm ghi nhận tỷ lệ phụ nữ được đề bạt lên cấp tướng và đô đốc thấp nhất trong ít nhất 25 năm qua (“Hegseth Targets 7 More Officers as His Frustrated Army Secretary Quits”/The New York Times, ngày 1 Tháng Chín).
Tất cả đang diễn ra trong bối cảnh quân đội Mỹ chịu hàng loạt áp lực nặng nề từ cuộc chiến tại Iran. Ngay cả phe Cộng Hòa cũng chán ngán và bất bình. Ngày 1 Tháng Chín, Dân Biểu Mike Rogers (Cộng Hòa, Alabama), chủ tịch Ủy Ban Quân Vụ Hạ Viện, nói với giới báo chí: “Tôi đã quá mệt mỏi trước sự xáo trộn liên tục này.” Dân Biểu Dusty Johnson (Cộng Hòa, South Dakota) nói, giá như “không có quá nhiều sự thay đổi nhân sự đối với các sĩ quan cấp cao;” và Thượng Nghị Sĩ Mike Rounds (Cộng Hòa, South Dakota) nói, “chúng ta từng có những vị tướng rất giỏi, những người mà chúng ta dành sự tôn trọng, nhưng giờ họ không còn ở đó nữa…” (“‘Tired of all the churn’: Key Republicans are starting to turn on Hegseth over Pentagon departures”/MSNOW).
Khó có thể hình dung Ngũ Giác Đài biến thành gì trong tương lai nhưng có điều chắc chắn rằng chừng nào ông Pete Hegseth còn ngồi ghế bộ trưởng Quốc Phòng thì sức mạnh quân đội Mỹ chỉ còn được biết đến với khái niệm “một thời” (họ mạnh như thế). Không có bất kỳ tổ chức nào có thể vững mạnh nếu nội bộ xáo trộn từ thượng tầng và đặc biệt khi nó được điều hành bởi một kẻ hoàn toàn thiếu năng lực lẫn kinh nghiệm nhưng thừa sự ngổ ngáo. Còn một điều chắc chắn nữa: Trung Quốc đang quan sát “đồi thịt băm” trong Ngũ Giác Đài với sự phấn khích tột cùng.
https://www.nguoi-viet.com/binh-luan/doi-thit-bam-trong-ngu-giac-dai/
Nhận xét
Đăng nhận xét