4991 - Quan điểm chính trị của thế hệ Z không giống như mọi người vẫn nghĩ.

Katie Fossett and Astead Herndon

Một người tham dự buổi xem truyền hình trực tiếp cuộc tranh luận cùng nhóm Miami-Dade Young Democrats tại Miami, Florida, vào ngày 10 tháng 9 năm 2024. | Eva Marie Uzcategui/Bloomberg qua Getty Images

Sau 12 năm thống trị nền chính trị Mỹ — dù là tổng thống, ứng cử viên hay đứng ngoài cuộc — Donald Trump cuối cùng sẽ rời khỏi vũ đài vào năm 2028, và không ai có thể đoán được điều gì sẽ xảy ra tiếp theo. Nhưng có một điều chúng ta biết chắc chắn là thế hệ Z, nhiều người trong số họ còn là trẻ em trong chiến dịch tranh cử đầu tiên của Trump, sẽ đóng vai trò lớn trong việc định hình tương lai đó.

Điều chưa rõ ràng là họ sẽ chọn hướng đi nào hoặc lập trường chính trị của họ là gì ngay từ đầu.

Nhờ sự hợp tác giữa Vox và công ty thăm dò dư luận Murmuration, chúng ta biết được một vài điều. Thứ nhất, họ rất độc lập: Gần 30% trả lời "không có lựa chọn nào ở trên" khi được hỏi về quan điểm chính trị của mình trong cuộc khảo sát của Murmuration. Họ là một nhóm người có tình hình kinh tế không ổn định, ít nhất là hiện tại; Murmuration nhận thấy chỉ có 28% số người được hỏi trong độ tuổi từ 18 đến 30 cho biết họ có thể chi trả một khoản chi phí bất ngờ là 500 đô la. Và họ có sự chênh lệch giới tính lớn nhất so với bất kỳ nhóm tuổi nào khác khi nói đến việc ủng hộ ứng cử viên tổng thống của đảng Dân chủ năm 2024 — phụ nữ ủng hộ Kamala Harris nhiều hơn nam giới 17 điểm phần trăm.

Để tìm hiểu thêm, Astead Herndon của Vox đã trò chuyện với nhà nghiên cứu về thế hệ Z, Rachel Janfaza, trong một tập gần đây của chương trình America, Actually . Họ đã thảo luận về bản sắc chính trị, sở thích và các vấn đề quan trọng hàng đầu của nhóm này, và tất cả những điều đó có thể có ý nghĩa gì đối với chính trị trong tương lai. Họ đã thảo luận về một sự khác biệt quan trọng giữa hai phiên bản của thế hệ Z, và liệu khoảng cách giới tính khét tiếng của nhóm này có đang thay đổi hay không. Họ cũng đề cập đến việc, trái ngược với dường như tất cả mọi người khác, thế hệ Z đang đặt hy vọng lên trên hết.

Dưới đây là một đoạn trích từ cuộc trò chuyện giữa Astead và Janfaza, đã được chỉnh sửa cho ngắn gọn và rõ ràng hơn. Toàn bộ chương trình còn nhiều nội dung hơn nữa, vì vậy hãy nghe America, Actually trên bất cứ nền tảng podcast nào bạn sử dụng hoặc xem trên kênh YouTube của Vox .

Bạn đã thực hiện rất nhiều nghiên cứu về các thế hệ Z khác nhau. Tôi đã nghe bạn nói về thế hệ Z 1 so với thế hệ Z 2. Chúng ta sẽ mô tả những khác biệt đó như thế nào?

Tôi gọi đây là lý thuyết về hai thế hệ Z. Tôi thực sự bắt đầu phát triển lý thuyết này bằng cách thực hiện các nhóm thảo luận với những người trẻ tuổi vào năm 2022, lắng nghe cách mà học sinh trung học và sinh viên đại học thời điểm đó có cái nhìn khác biệt, và tôi nhận ra rằng những người đã tốt nghiệp trung học trước khi đại dịch bắt đầu, những người thuộc thế hệ Z, có một thế giới quan khác biệt so với nửa còn lại của thế hệ Z, những người vẫn đang học trung học khi đại dịch xảy ra.

Và đó là bởi vì những người thuộc thế hệ Z lớn tuổi hơn đã từng khao khát sự độc lập trước khi tình hình phong tỏa diễn ra. Bất cứ ai trong độ tuổi từ 29 đến 22, theo tôi, đều thuộc thế hệ Z 1.0, và bất cứ ai trẻ hơn thế sẽ thuộc thế hệ Z 2.0.

Hiện tại chưa có ngày kết thúc chính thức nào cho thế hệ Z. Nó được coi là giai đoạn từ năm 1997 đến năm 2012, nên vẫn chưa rõ ràng lắm.

Bạn có thể cho tôi biết sự khác biệt giữa các thế hệ là gì không? Điều đó đã định hình nên một hình thức chính trị khác như thế nào?

Thế hệ Z 1.0 thực sự trưởng thành trong nhiệm kỳ đầu tiên của ông Trump. Đây là một hiện tượng mới. Ông ấy đã phá vỡ những rào cản trước đây, và chúng ta đã chứng kiến ​​rất nhiều hoạt động do giới trẻ dẫn đầu nhằm phản ứng lại các hành động hoặc sự thiếu hành động từ chính quyền Trump nhiệm kỳ đầu tiên.

Bạn đã chứng kiến ​​những phong trào như March for Our Lives, các cuộc biểu tình vì khí hậu và phong trào Black Lives Matter. Và có một cảm giác rất thực tế rằng, nếu chúng ta phản đối và đòi hỏi sự thay đổi, có lẽ sẽ có sự khác biệt.

Trong khi đó, thế hệ Z 2.0 trưởng thành trong thời kỳ Biden. Đó là một kiểu trưởng thành hậu Covid. Và họ thực sự trở nên chống đối chính quyền vì họ thấy đảng Dân chủ nắm quyền trong thời điểm trẻ em quay lại trường học và khi có những quy định như bắt buộc đeo khẩu trang và tiêm vắc-xin, đặc biệt là ở các khu vực ủng hộ đảng Dân chủ trên khắp đất nước, nơi đảng Dân chủ xử lý việc mở cửa lại trường học.

Những người trẻ tuổi, những người mà cuộc sống và tuổi thơ đang bị đe dọa, cảm thấy mình như những con chuột bạch trong một thí nghiệm mà họ không hề đăng ký tham gia, và tôi nghĩ đây là lúc chúng ta thấy sự chuyển dịch khỏi đảng Dân chủ. Tôi không nhất thiết nghĩ đó là hướng về đảng Cộng hòa.

Trump đã tận dụng điều này vào năm 2024. Nói chung, thế hệ Z 2.0 ít tin tưởng vào chính quyền và các thể chế hơn, độc lập hơn nhiều. Họ ghét những định kiến, và điều này không chỉ liên quan đến chính trị. Họ ghét những định kiến ​​khi nói đến giới tính, các mối quan hệ của họ. Không ai muốn bị đóng khung. Tôi nghe điều này rất nhiều trong các nhóm thảo luận của mình, và vì vậy họ đã dần rời xa cả hai đảng lớn.

Tôi cũng muốn hỏi thêm một vài câu hỏi cụ thể về sự phân hóa giới tính, vì đây là một chủ đề rất lớn trong cuộc bầu cử năm 2024.

Chúng tôi đã nghe và tôi đã đưa tin về sự thay đổi trong nhóm nam giới trẻ tuổi mà chúng ta thấy được thể hiện trong cuộc bầu cử đó. Có sự chênh lệch 17 điểm giữa số phiếu bầu của nam giới thuộc thế hệ Z và nữ giới thuộc thế hệ Z. Trước khi đến với tình hình hiện tại, theo bạn điều gì đã tạo ra sự chênh lệch đó?

Không. Nói thì dễ là do thuật toán, nhưng đó không phải là toàn bộ vấn đề. Tôi nghĩ nhiều phụ nữ trẻ cảm thấy quyền tự chủ về thân thể, tự do và các quyền của họ đang bị đe dọa. Và nhiều nam thanh niên cũng quan tâm đến điều đó, nhưng khi tôi hỏi họ, "Vấn đề quan trọng nhất trong cuộc bầu cử năm 2024 là gì?", rất ít người nói là phá thai. Họ nói kiểu như, "Tôi quan tâm đến điều đó, nhưng đó không phải là vấn đề ảnh hưởng trực tiếp đến tôi." Và vì vậy, tôi nghĩ đó là điều cốt lõi.

Phụ nữ thực sự cảm thấy như tương lai của họ đang bị đe dọa. Và khi bạn nói về khoảng cách giới, bạn đã lưu ý rằng nam giới trẻ tuổi đang chuyển sang cánh hữu, và điều đó dĩ nhiên là đúng.

Kể từ năm 2017, phụ nữ trẻ đã có sự chuyển dịch đáng kể sang cánh tả. Có nhiều nguyên nhân khác nhau dẫn đến điều này, nhưng mỗi khi xuất hiện một vấn đề gây chia rẽ xã hội, dù đó là vấn đề nhập cư trong nhiệm kỳ đầu tiên của Trump, phong trào MeToo, cuộc tranh luận về quyền tiếp cận chăm sóc sức khỏe sinh sản và sự sụp đổ của phán quyết Roe v. Wade và Dobbs … đã có rất nhiều ví dụ về những điều đẩy phụ nữ nghiêng về phía cánh tả hơn, và cả sự thất vọng với cách Trump nói về phụ nữ hoặc những cáo buộc chống lại ông ta.

Đây là một phần lý do tôi cho rằng giai đoạn chính trị này đối với thế hệ Z thật sự hấp dẫn. Kỷ nguyên Trump sẽ định hình lịch sử của mọi thế hệ, nhưng thế hệ Z là những người đang hình thành hệ tư tưởng của mình. Và vì vậy, một tình chị em thực sự đã nảy sinh giữa những phụ nữ trẻ trong thời gian này, cả trên mạng xã hội và ngoài đời thực, họ tìm thấy sự đồng cảm xung quanh nỗi sợ hãi chung về tương lai của mình, nhưng cũng trân trọng các quyền và tự do cá nhân của họ.

Và những thanh niên trẻ không thấy được sự gắn kết tương tự. Chúng ta đã bàn luận rất nhiều vào năm 2024 về việc đảng Dân chủ gặp vấn đề với thanh niên vì họ không chủ động tiếp cận họ. Tôi là người đầu tiên thừa nhận rằng đảng Dân chủ đã thực sự mắc sai lầm trong việc này, và đó là một vấn đề. Nhưng tôi nghĩ rằng không có những không gian chung để thanh niên nam tụ họp lại với nhau như đối với thanh niên nữ. Tôi nghĩ đó cũng là một phần nguyên nhân dẫn đến khoảng cách này.

Tuy nhiên, liệu chúng ta có nên cập nhật suy nghĩ của mình về sự khác biệt giới tính từ thời điểm đó đến nay không? Chẳng hạn, liệu chúng ta vẫn còn thấy những khoảng cách lớn tương tự giữa hành vi bỏ phiếu và hành vi chính trị của nam và nữ thuộc thế hệ Z hay không?

Không. Nhìn chung, khi tôi hỏi những người trẻ về khoảng cách giới, họ thừa nhận rằng nó tồn tại, nhưng họ không thích điều đó. Họ không muốn bị mắc kẹt trong sự phân biệt này. Thế hệ Z muốn thoát khỏi cuộc chiến giới tính. Họ thực sự muốn vậy.

Chúng ta cũng đang chứng kiến ​​một thế hệ đoàn kết xung quanh một loạt các vấn đề mới mang tính cộng đồng, mà mọi người đều có thể đồng ý. Có một tập hợp các vấn đề chung mới ít phân biệt giới tính hơn và ảnh hưởng đến tất cả mọi người.

Trí tuệ nhân tạo? Bạn đang nói về cái gì vậy?

Trí tuệ nhân tạo và nền kinh tế. Thế hệ Z hiện nay đều đồng ý rằng hai vấn đề chính là trí tuệ nhân tạo và nền kinh tế. Và rõ ràng là chúng có liên quan đến nhau.

Tôi hiểu rồi. Ý bạn là khoảng cách giới tính trong giới trẻ đạt đỉnh điểm vì các đảng phái cũng đang định vị mình theo hướng phân biệt giới tính. Và giờ đây, nhờ sự đồng thuận về các vấn đề ảnh hưởng đến tất cả mọi người, chủ yếu là kinh tế và trí tuệ nhân tạo, nó tạo ra một cấu trúc cho phép tạm dừng cuộc chiến giới tính vì cuộc sống của mọi người đều bị ảnh hưởng bởi điều này.

Tôi nghĩ rằng phần lớn cuộc chiến giới tính ban đầu được tạo ra bởi những người nói về thế hệ Z chứ không phải nói chuyện trực tiếp với họ. Các ứng cử viên tổng thống chính cũng tham gia vào điều đó, và đó là cuộc đối đầu giữa nam và nữ, kiểu như "Đây là hai lựa chọn của các bạn." Và chúng ta đã vượt qua giai đoạn đó từ lâu rồi.

Tôi đã từng nói về việc thế hệ Z đang tối đa hóa hy vọng. Bạn có thể nói, "Ồ, giống như việc trao quyền cho Obama vậy," nhưng thực sự họ đang tìm kiếm điều gì đó để cảm thấy hào hứng. Họ đã quá mệt mỏi với những điều tiêu cực và bi quan. Lớn lên trong thời đại này thật sự rất mệt mỏi.

Sự chia rẽ và những lời lẽ cay độc không hề dễ chịu với bất cứ ai. Và có lẽ là do bản tính lạc quan mù quáng của tôi, nhưng tôi nghĩ rằng thực sự mọi người đang khao khát một kỷ nguyên chính trị hậu Trump ít độc hại hơn. Một kỷ nguyên như vậy sẽ mang lại nhiều hy vọng hơn và tạo ra điều gì đó để mọi người cùng nhau đoàn kết, thay vì bị chia rẽ.

Nguồn: Gen Z’s politics aren’t what people think https://www.vox.com/america-actually/500303/gen-z-young-voters-politics-rachel-janfaza