Bài đăng

Đang hiển thị bài đăng từ Tháng 10, 2025

5119 - Mỹ thử hạt nhân: thêm dầu vào lửa hay tiếp diễn cuộc đua vũ trang?

Hình ảnh
Mallory Moench Nguồn hình ảnh, Getty Images Tác giả, Tổng thống Donald Trump vừa tuyên bố Mỹ sẽ bắt đầu thử nghiệm vũ khí hạt nhân – một động thái có thể đánh dấu bước ngoặt lớn trong chính sách hạt nhân của Washington. "Do các chương trình thử nghiệm của những quốc gia khác, tôi đã chỉ đạo Bộ Chiến tranh bắt đầu tiến hành thử nghiệm vũ khí hạt nhân của chúng ta trên cơ sở bình đẳng," ông Trump viết trên mạng xã hội Truth Social, ngay trước cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình vào hôm 30/10.

5118 - Vua Charles III tước bỏ mọi tước hiệu và trục xuất Hoàng tử Andrew khỏi dinh thự hoàng gia

Hình ảnh
BRIAN MELLEY  and  JILL LAWLESS Vua Charles III đang tước bỏ mọi tước hiệu còn lại của em trai mình, Hoàng tử Andrew, và trục xuất ông khỏi dinh thự hoàng gia. LONDON (AP) — Hôm thứ Năm, Vua Charles III đã tước bỏ mọi tước hiệu còn lại của người em trai bị thất sủng, Hoàng tử Andrew, và trục xuất ông khỏi dinh thự hoàng gia sau nhiều tuần chịu áp lực phải hành động về mối quan hệ của ông với tội phạm tình dục Jeffrey Epstein, theo Cung điện Buckingham.

5117 - Không chỉ là chuyện ‘giải cứu’ đậu nành

Hình ảnh
Trúc Phương/Người Việt Nông dân trồng đậu nành khắp nước Mỹ đang xính vính đối mặt một mùa thu hoạch đặc biệt khó khăn. Với giá trị khoảng $24.5 tỷ, đậu nành là mặt hàng nông sản xuất cảng hàng đầu của Mỹ. Năm 2024, Trung Quốc mua khoảng $12.6 tỷ đậu nành Mỹ, Liên Minh Châu Âu $2.45 tỷ và Mexico $2.3 tỷ. Thế nhưng, suốt từ Tháng Năm đến nay, Trung Quốc không mua một hạt đậu nành nào của Mỹ…

5116 - Thiết lập các cơ quan của Trump trong quan hệ Mỹ-Trung

Hình ảnh
Mira Rapp-Hooper Lá cờ Trung Quốc tại Bắc Kinh, tháng 8 năm 2025 - Maxim Shemetov / Reuters Tại Hoa Kỳ, sự đồng thuận lưỡng đảng rất khó đạt được - ngoại trừ vấn đề Trung Quốc. Ngay cả khi sự phân cực chính trị của Mỹ ngày càng gia tăng trong tám năm qua, cả Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ đều đồng ý rằng một Bắc Kinh ngày càng hùng mạnh đặt ra mối đe dọa kinh tế, công nghệ và an ninh đối với Washington và các đồng minh thân cận.

5115 - Thế giới hôm nay: 31/10/2025

Hình ảnh
Nguồn:  The Economist  | Biên dịch:  Đỗ Đặng Nhật Huy Giá cổ phiếu  Amazon  tăng gần 10% trong phiên giao dịch ngoài giờ sau khi công ty báo cáo kết quả kinh doanh quý đầy khả quan. Doanh thu của bộ phận điện toán đám mây Amazon Web Services (AWS) tăng 20% so với cùng kỳ năm ngoái — tốc độ nhanh nhất kể từ năm 2022 — nhờ nhu cầu hạ tầng tăng để phục vụ AI. Tổng lợi nhuận ròng của tập đoàn đạt 21,2 tỷ USD, tăng 39%.

5114 - Rừng và Việt Nam

Hình ảnh
Thái Hạo Bản đồ cho thấy mật độ rừng ở Việt Nam trước năm 1945 (bên trái) và hiện nay. Nguồn: Internet 1. Rừng nguyên sinh ở Việt Nam hiện chỉ còn 0.25%, nói cách khác là đã bị xóa sổ . Điều đáng kinh ngạc là trước 1945 con số này là khoảng 45%. Trong 30 năm tiếp theo (1945-1975) giảm xuống còn khoảng 20%. Đến năm 1990 rừng nguyên sinh gần như biến mất, chỉ còn từ 1-2%.

5113 - Tổ hợp Quân sự - Tường thuật

Hình ảnh
Elizabeth D. Samet Đài tưởng niệm Chiến tranh Thủy quân Lục chiến Hoa Kỳ, Arlington, Virginia, tháng 3 năm 2025 - Kevin Lamarque / Reuters Kể từ năm 1989, ước tính có khoảng bốn triệu người đã chết do xung đột vũ trang trên toàn cầu—740.000 người chỉ tính riêng từ năm 2021 đến năm 2024. Việc hiểu biết thấu đáo về những thập kỷ bạo lực này và sự biến động địa chính trị dai dẳng hiện nay tất nhiên đòi hỏi chuyên môn chính sách, nhưng nó cũng đòi hỏi một góc nhìn vượt ra ngoài phạm vi khoa học chính trị, vốn dĩ không phải lúc nào cũng tính đến những yếu tố con người nhất định của chiến tranh: khát vọng vinh quang, khát khao báo thù, và những đam mê phi lý khác định hình nên sự hiếu chiến của các chiến binh và quốc gia. Nói cách khác, đó chính là chất liệu của văn học.

5112 - Cái chết của Chu Du

Hình ảnh
Tony Buổi Sáng Đọc Tam quốc, ai cũng biết đến nhân vật Chu Du vì ghen tỵ với tài năng của Khổng Minh mà hộc máu chết ( theo truyện Tam Quốc, không phải lịch sử). Đó là cái chết vì đố kỵ, mang đậm màu sắc của văn hoá Trung Hoa. Các nước lân bang thì càng gần khoảng cách địa lý với Trung Quốc thì càng bị cái tính này nó lây lan, hẻm phải riêng VN mà bên Hàn, bên Nhật…cũng bị. Càng xa biên giới, càng thoát văn hoá Trung Hoa thì tính đố kỵ cũng bớt dần. Bên kia sông Cầu có người đỗ tiến sĩ, ngày vinh quy bái tổ, thay vì chèo thuyền qua sông chung vui, nhiều người xã Đoài bên này ngồi chửi đổng, điên tiết vì không biết vì sao nó giỏi thế. Rồi tự an ủi AQ, rằng nó may mắn chứ chả hay ho gì, chắc có ai đó nâng đỡ. Tóc xoã vai gầy, ăn không ngon, ngủ không yên, chỉ mong nó thất bại hay bị tai nạn bệnh tật ốm đau mà chết quách để hả lòng hả dạ. Thôi thì cũng thông cảm, văn hoá tiểu nông ăn sâu quá rồi, con gà tức nhau tiếng gáy, và cũng, vì chút Chu Du còn sót lại. Cả ngàn năm Bắc thuộc còn gì.

5111 - Thế giới hôm nay: 30/10/2025

Hình ảnh
Nguồn:  The Economist  | Biên dịch:  Đỗ Đặng Nhật Huy Donald Trump  và  Tập Cận Bình  sẽ bắt đầu các cuộc đàm phán quan trọng bên lề hội nghị thượng đỉnh APEC tại Hàn Quốc. Trong bài phát biểu mở đầu, tổng thống Mỹ dự đoán rằng ông sẽ có “mối quan hệ tuyệt vời và lâu dài” với người đồng cấp Trung Quốc. Ở phía còn lại, ông Tập nói rằng “những va chạm nhỏ là điều hoàn toàn bình thường.” Hai nhà lãnh đạo sẽ thảo luận về khuôn khổ thỏa thuận thương mại đạt được vào cuối tuần trước.

5110 - Trump ca ngợi cuộc gặp '12' trên '10' với Tập: Những điều cần biết về 'thỏa thuận' Hoa Kỳ - Trung Quốc

Hình ảnh
Miranda Jeyaretnam Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump chào đón Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Busan, Hàn Quốc, vào ngày 30 tháng 10 năm 2025. Andrew Harnik—Getty Images Những điều cần biết về 'thỏa thuận' của Trump và Tập, sự tàn phá của cơn bão Melissa trên khắp vùng Caribe, và nhiều hơn nữa Sau nhiều tháng hai nước đứng bên bờ vực của một cuộc chiến thương mại toàn diện, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình cho biết họ đã đạt được một thỏa thuận thương mại sau cuộc gặp trực tiếp tại Hàn Quốc.

5109 - Hướng tới một chiêu trò của Đài Loan

Hình ảnh
Stephen Wertheim Trump và Tập Cận Bình có thể rút lui khỏi bờ vực chiến tranh như thế nào Du khách đi ngang qua bức tường được vẽ cờ Đài Loan, Kim Môn, Đài Loan, tháng 10 năm 2025. Ann Wang / Reuters Khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình gặp nhau vào thứ Năm, họ nên hành động mạnh mẽ để giảm thiểu nguy cơ chiến tranh liên quan đến Đài Loan. Nguy cơ đó đã lên đến mức báo động trong những năm gần đây. Trung Quốc, quốc gia nguy hiểm nhất, đã quân sự hóa eo biển Đài Loan, tiến hành các cuộc tập trận quân sự quy mô lớn mô phỏng các cuộc phong tỏa hòn đảo và các cuộc xâm nhập hàng ngày qua đường phân định ranh giới. Đài Loan, dưới thời Tổng thống Lại Thanh Đức, đã khẳng định chủ quyền theo những cách thức mới mẻ và gây bất ổn, coi hệ thống chính trị của mình là tách biệt và bị đe dọa bởi đại lục. Và Hoa Kỳ ngày càng thiên vị trong việc ủng hộ Đài Loan, làm xói mòn những thỏa thuận trước đây đã đạt được với Bắc Kinh về các vấn đề xuyên eo biển.

5108 - Cắt Food Stamps, ai bị thiệt thòi?

Hình ảnh
Hiếu Chân/Người Việt Gần đây nhiều người nhận được thông báo của Sở Xã Hội, nói rằng “Nếu Tổng Thống Trump và Quốc Hội không chấm dứt tình trạng đóng cửa chính phủ liên bang trước 23 Tháng Mười, trợ cấp CalFresh tháng Mười Một sẽ bị trì hoãn.”

5107 - Trump tại Đông Nam Á: Lệnh ngừng bắn, các nghi lễ và những hạn chế của ngoại giao khu vực

Hình ảnh
Amy Searight Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã khởi động chuỗi hội nghị thượng đỉnh châu Á vào Chủ nhật tại Malaysia, nơi ông tham dự hội nghị thượng đỉnh hai năm một lần cùng các nhà lãnh đạo Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN). Chuyến thăm của Trump đã thu hút sự chú ý mới của toàn cầu đối với thể chế gần sáu mươi năm tuổi này, nhưng khi hội nghị thượng đỉnh đã kết thúc và giới truyền thông đã chuyển sang chủ đề khác, những thiếu sót của nó một lần nữa lại bị phơi bày. ASEAN có thể đạt được tiến bộ ngoại giao và thể hiện tốt, nhưng những căng thẳng tiềm ẩn và các mục tiêu thường khác biệt của nhóm vẫn chưa được giải quyết.

5106 - Sầu riêng mà tình chung

Hình ảnh
Tư Thẳng Sầu riêng (durian) là một loại trái cây quen thuộc của người miền Nam, ăn ngon, mùi vị rất đặc biệt, quyến rũ hơn mùi thơm của một múi mít, dù là mít…tố nữ. Theo các nhà thực vật học, cây sầu riêng có nguồn gốc từ Malaysia, Indonesia và Brunei, nhưng không biết chính xác nó xuất hiện ở Việt Nam vào thời gian nào. Cây sầu riêng tàn lớn, thân gỗ có thể cao trên 30 - 40 mét, trồng nhiều ở Miền Đông như Lái Thiêu, Long Khánh. Vùng Cái Mơn tỉnh Kiến Hòa (Bến Tre) có loại sầu riêng “cơm vàng hột lép” nổi tiếng trong giới sành ăn trái cây. Về lợi ích kinh tế Thái Lan là nước xuất cảng sầu riêng nhiều nhất thế giới. Ngày nay vườn sầu riêng còn thấy xuất hiện ở một số tỉnh miền Tây Bắc như Hà Giang. Trái sầu riêng nhìn bên ngoài thấy toàn gai nhọn rất đáng sợ, cứng hơn gai mít, nhưng khi mở ra mới nhìn thấy được những múi màu vàng nằm lót ổ trên nền trắng phau, mùi thơm tỏa ra nồng nàn như mùi da thịt một người đàn bà không son phấn. Đó là loại trái cây chung tình, múi này nằm sát múi ...

5105 - Tại sao Mỹ không nên xoay trục sang châu Á

Hình ảnh
Biên dịch:  Viên Đăng Huy Nguồn:  Jennifer Kavanagh, “ America shouldn’t pivot to Asia ”,  The Interpreter , 28/10/2025 Phát biểu trước quốc hội Úc vào cuối năm 2011, Tổng thống Mỹ lúc bấy giờ là Barack Obama đã tuyên bố rằng sau một thập kỷ chiến đấu ở Trung Đông, Mỹ sẽ “chuyển sự chú ý sang tiềm năng to lớn của khu vực Châu Á – Thái Bình Dương”, một chiến lược sau này được gọi là “xoay trục sang châu Á” .

5104 - Trật tự Á-Âu Mới

Hình ảnh
Julianne Smith  and  Lindsey Ford Minh họa: Michaela Staton; Nguồn ảnh: Reuters. Vào ngày 28 tháng 10 năm 2024, một nhóm quan chức tình báo Hàn Quốc đã thông báo cho các thành viên NATO và ba đối tác Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương khác của liên minh - Úc, Nhật Bản và New Zealand - về một diễn biến gây sốc trong cuộc chiến ở Ukraine: Triều Tiên triển khai hàng nghìn quân đến khu vực Kursk của Nga để hỗ trợ nỗ lực chiến tranh của Moscow. Việc Seoul cử các nhà phân tích tình báo hàng đầu của mình đến Brussels để tham gia cuộc họp báo cũng gây sốc không kém gì quyết định tham chiến của Triều Tiên ở Ukraine.

5103 - THƯ NGỎ PHẢN ĐỐI việc phát sóng bộ phim "Lý Công Uẩn - Đường tới thành Thăng Long"

Hình ảnh
Tác giả Trung Hoàng Kính gửi Ban Tuyên giáo Trung ương, Kính gửi Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch và Đài Truyền hình Việt Nam. Tôi nên xưng danh, nhưng tôi tin rằng chỉ cần xưng “Người Việt Nam” là đủ. Tôi viết những dòng này không với tư cách một chuyên gia điện ảnh hay sử học, mà đơn thuần là một công dân Việt Nam – người đã được học lịch sử nước mình, đã từng xúc động trước hình ảnh vị vua dời đô để mở ra kỷ nguyên Đại Việt. Và cũng là người tin rằng lịch sử dân tộc là điều tối thiêng, không thể bị biến thành sân khấu của sự cẩu thả và giả mạo.

5103 - Thế lưỡng nan của thủ tướng Hungary: lấy lòng Mỹ hay bám dầu Nga

Hình ảnh
Nick Thorpe - Phóng viên ở Budapest "Có một mạng lưới phản đối chiến tranh trên thế giới, với hai trung tâm: một là quyền lực do tổng thống Mỹ lãnh đạo và một là tinh thần được tìm thấy ở đây với Đức Thánh Cha," Thủ tướng Hungary Viktor Orban phát biểu hôm 28/10 sau cuộc gặp với Giáo hoàng Leo tại Vatican.

5102 - Chín vào trong đất

Hình ảnh
Tác giả Nguyễn Ngọc Tư . Vẫn còn dáng vóc của những bờ rào, dù không rõ chúng ở đó để ngăn cản sự xâm nhập từ bên ngoài hay đừng để hoang phế trong vườn đổ tháo ra làng xóm. Bệ rạc han gỉ, với chì gai chùng nhão, đến con chó nhảy qua cũng đứt bung, cổng sệ cánh vẫn không buông bỏ sợi lòi tói sắt. Bìm bìm, tơ hồng, cỏ dại phụ họa vào, dày và cao và bện chặt, cả vào mùa hạn gắt nhất. Đắp dày thêm rào là lời đồn thổi rằng trong vườn đầy rắn độc, những ổ ong vò vẽ no nọc, ao đìa toàn ma da, khu mộ lút trong lùm bụi đêm đêm bao bóng vờn tóc xõa.

5101 - Israel-Hamas: Một lệnh ngừng bắn mong manh được thử thách ngay từ đầu

Hình ảnh
Professor Yossi Mekelberg Một loạt quan chức cấp cao Mỹ đến Israel cho thấy Nhà Trắng rất muốn đảm bảo rằng các hành vi vi phạm lệnh ngừng bắn không làm chệch hướng cái gọi là kế hoạch hòa bình của Trump. Tất cả các lệnh ngừng bắn đều mong manh bởi chúng diễn ra ngay sau đổ máu, đau khổ và tàn phá; và trong hầu hết các trường hợp, một hoặc nhiều bên không thể đạt được mục tiêu một cách trọn vẹn mặc dù đã phải trả giá đắt. Điều này rất đúng với lệnh ngừng bắn giữa Israel và Hamas ở Gaza, khi các bên đối đầu nhau ở cự ly gần trong khi lại vô cùng ngờ vực lẫn nhau.

5100 - Áo dài Le Mur

Hình ảnh
Song Thao Áo dài là y phục cổ truyền của người Việt Nam, đàn ông cũng như đàn bà. Bài này cho các ông ra rìa, chỉ nói tới áo dài của các bà. Kể ra các ông cũng chẳng ghen tỵ chi được vì nói tới áo dài là người ta thường nghĩ tới sự mượt mà, uyển chuyển dịu dàng của phụ nữ. Các ông cũng chẳng mặn mòi chi với áo dài vì khi nước ta trở thành thuộc địa của Pháp, đa số các ông sống ở thành thị đã phụ áo dài để mặc đồ tây.

5099 - Trung Quốc và chiến dịch diệt chủng văn hóa của hậu duệ Thành Cát Tư Hãn

Hình ảnh
Trúc Phương/Người Việt “Ngôn ngữ Mông Cổ là một phần tạo nên con người Mông Cổ, và nếu một người đánh mất ngôn ngữ, họ cũng đánh mất bản sắc dân tộc” – đó là dòng chữ trên một biểu ngữ phản đối việc chính quyền Trung Quốc hạn chế giáo dục song ngữ ở khu tự trị Nội Mông. Tuy nhiên, làn sóng phản kháng ngày càng lụi tàn.

5098 - Ba điểm chính trong sự chuyển hướng của Việt Nam về phía Nga và xa rời Mỹ

Hình ảnh
New York Times   Tác giả:  Damien Cave Biên dịch:  Cường Nguyễn Tóm tắt:  Báo New York Times đã xem xét các tài liệu bán vũ khí của một nhà cung cấp Nga và phỏng vấn hàng chục quan chức từ Việt Nam, Hoa Kỳ và các quốc gia khác trong khu vực. *** Việt Nam và Nga đã hồi sinh mối quan hệ quân sự và chính trị. Một cuộc điều tra của  The New York Times  — dựa trên tài liệu từ một nhà cung cấp quốc phòng Nga và các cuộc phỏng vấn với quan chức từ Việt Nam, Hoa Kỳ và các quốc gia khác — đã xác định được chuỗi giao dịch mua vũ khí của Việt Nam từ Nga, các hệ thống thanh toán bí mật, và sự thay đổi lớn trong giọng điệu khi Hà Nội dần xa rời Washington và tiến gần Moskva hơn.

5097 - Mất đi các bang dao động

Hình ảnh
Richard Fontaine  and  Gibbs McKinley Washington đang đẩy BRICS trở thành một khối chống Mỹ Lãnh đạo các nước BRICS tại hội nghị thượng đỉnh ở Rio de Janeiro, Brazil, tháng 7 năm 2025 Pilar Olivares / Reuters Trong cuộc chiến định hình trật tự toàn cầu, BRICS - một nhóm gồm mười quốc gia, được đặt tên theo năm thành viên đầu tiên (Brazil, Nga, Ấn Độ, Trung Quốc và Nam Phi) - đã trở nên ngày càng quan trọng. Khối này chiếm khoảng một phần ba GDP toàn cầu và gần một nửa dân số thế giới. Nó tồn tại để mang lại cho các quốc gia thuộc cái gọi là Nam bán cầu nhiều ảnh hưởng hơn trên trường quốc tế.

5096 - Làn sóng thanh trừng cho thấy sự bất an của Tập Cận Bình

Hình ảnh
Biên dịch:  Viên Đăng Huy Nguồn:  Brahma Chellaney, “ Xi’s Purges Reveal His Insecurity ”,  Project Syndicate , 22/10/2025 Trong 13 năm nắm quyền, Tập Cận Bình đã không ngừng siết chặt kiểm soát đối với mọi đòn bẩy quyền lực ở Trung Quốc – Đảng Cộng sản Trung Quốc, bộ máy nhà nước, và quân đội – đồng thời mở rộng việc giám sát vào hầu như mọi khía cạnh của xã hội. Tuy nhiên, việc ông thanh trừng chín vị tướng cấp cao gần đây, giống như những lần trước đó, cho thấy ông vẫn nhìn thấy kẻ thù ở khắp mọi nơi.

5095 - Trump giúp một hội nghị 'hữu danh vô thực' tỏa sáng

Hình ảnh
Tác giả Tessa Wong BBC Nguồn hình ảnh, Getty Images Chụp lại hình ảnh, Thủ tướng Campuchia Hun Manet (trái), Tổng thống Mỹ Donald Trump (giữa) và Thủ tướng Malaysia Anwar Ibrahim tại Hội nghị cấp cao ASEAN hôm 26/10 Khi Tổng thống Mỹ Donald Trump lên chuyên cơ Air Force One tại Kuala Lumpur sau 24 giờ bận rộn, theo lời Nhà Trắng, ông đã có một loạt thỏa thuận mang lại "hòa bình và thịnh vượng" cho khu vực.

5094 - Tại sao Trump liên tục nói về nhiệm kỳ thứ ba

Hình ảnh
Chad de Guzman Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump bên ngoài Nhà Trắng vào ngày 24 tháng 10 năm 2025. Kent Nishimura—Getty Images Hiến pháp đã quy định rõ ràng: Donald Trump không thể có nhiệm kỳ tổng thống thứ ba. Nhưng điều đó không ngăn cản ông và các đồng minh của mình nói về điều đó.

5093 - Putin ‘rút phích cắm’ Internet và kiểm soát thế giới mạng như thế nào?

Hình ảnh
Trúc Phương/Người Việt Nhiều năm qua, Kremlin không chỉ kiểm soát truyền thông truyền thống bằng bàn tay sắt. Mục tiêu mới của Moscow là kiểm soát không gian kỹ thuật số, nơi mọi ý tưởng, tiếng nói và dữ liệu đều có thể trở thành công cụ chính trị. Khái niệm “chủ quyền Internet” mà Kremlin liên tục nhấn mạnh không đơn thuần là khẩu hiệu về an ninh mạng…

5092 - Sự trở lại của vũ khí năng lượng

Hình ảnh
Jason Bordoff  and  Meghan L. O’Sullivan Hình ảnh Pete Ryan Trong phần lớn thời kỳ hiện đại, việc hạn chế hoặc gián đoạn dòng chảy năng lượng là một công cụ quyền lực toàn cầu cực kỳ hiệu quả. Năm 1923, Đô đốc Reginald Bacon của Hải quân Hoàng gia Anh tuyên bố rằng việc Anh phong tỏa dầu mỏ của Đức trong Thế chiến I là vũ khí kinh tế mạnh mẽ mà "sự sụp đổ cuối cùng của quốc gia này và quân đội của họ chủ yếu là do đó". Một thế hệ sau, nhà lãnh đạo Liên Xô Joseph Stalin đã quy kết chiến thắng của Đồng minh trước Đức Quốc xã là nhờ thành công của Hồng quân trong việc ngăn chặn Hitler tiếp cận các mỏ dầu ở Kavkaz. Tiếp theo là lệnh cấm vận dầu mỏ của Ả Rập năm 1973, khiến giá xăng ở Hoa Kỳ tăng gần 300% và những hàng dài xe hơi xếp hàng tại các trạm xăng, một trải nghiệm vẫn còn in đậm trong ký ức quốc gia.

5091- Kiểm duyệt

Hình ảnh
Dương Ngọc Thái  Các ca sĩ bị báo Tuổi Trẻ yêu cầu cấm phát sóng vì có ca từ “lệch chuẩn”. Ảnh chụp màn hình báo Tuổi Trẻ Thật mỉa mai khi thấy  Tuổi Trẻ  hăng hái kêu gọi kiểm duyệt các ca sĩ “lệch chuẩn”. Có lẽ họ quên rằng chính mình từng bị  đình bản ba tháng  vì một hành vi mà ai đó cho là “lệch chuẩn”.

5090 - Khi Tòa Bạch Ốc trở thành Mar-a-Lago

Hình ảnh
  Trúc Phương/Người Việt Về việc đập phá một phần lớn kiến trúc dinh tổng thống để xây Phòng Khiêu Vũ, bà Susie Wiles, chánh văn phòng Tòa Bạch Ốc, nói: “Tận trong tim, Tổng Thống Trump là một người thợ xây và ông ấy có con mắt tinh tế đến lạ thường,” rằng “Tổng thống và nhân viên Tòa Bạch Ốc cam kết hợp tác với các tổ chức bảo tồn để vừa gìn giữ lịch sử đặc biệt của Tòa Bạch Ốc, vừa xây dựng một phòng khiêu vũ tuyệt đẹp – nơi các chính quyền tương lai và nhiều thế hệ người Mỹ có thể tận hưởng.”

5089 - Vị thế của Trump trong lịch sử phụ thuộc vào cách ông tiếp cận CRINK

Hình ảnh
Frederick Kempe Trong chín tháng đầu tiên nhậm chức, Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump đã đạt được một loạt thắng lợi về chính sách đối ngoại có tiềm năng trở thành lịch sử. Ngay cả một số nhà phê bình gay gắt nhất cũng ghi nhận những đột phá này. Nhưng thách thức quan trọng hơn đang chờ đợi ông trong những tuần tới. Đó là cách Trump xử lý những thách thức phức tạp và mang tính rủi ro cao hơn từ các đối thủ lớn là Trung Quốc và Nga - và bản chất đan xen của những đối thủ này.

5088 - Ai có Tự do Ngôn luận?

Hình ảnh
Jacob Mchangama Hình ảnh Chloe Cushman Khi trở lại Nhà Trắng vào tháng 1, Tổng thống Donald Trump khẳng định rằng bảo vệ tự do ngôn luận là một trong những nhiệm vụ trọng tâm của ông. Ngay ngày đầu tiên trở lại nhiệm sở, ông đã ký một sắc lệnh hành pháp mang tên "Khôi phục Tự do Ngôn luận và Chấm dứt Kiểm duyệt Liên bang", lên án chính quyền Biden "bóp méo quyền tự do ngôn luận" và chỉ thị các cơ quan liên bang duy trì Tu chính án thứ nhất của Hiến pháp Hoa Kỳ. Nhưng trên thực tế, Trump có lẽ đã làm nhiều hơn bất kỳ tổng thống Hoa Kỳ nào kể từ thời McCarthy để làm suy yếu quyền tự do ngôn luận. Trong nhiệm kỳ thứ hai, ông đã khởi kiện các cơ quan truyền thông, tìm cách cắt giảm kinh phí từ các trường đại học có chương trình giảng dạy không đáp ứng được sở thích của ông, và cố gắng trục xuất sinh viên và học giả nước ngoài vì những phát ngôn chính trị.

5087 - Bánh giá, đặc sản Gò Công

Hình ảnh
Tác giả Nguyễn Đạt Một mai em có theo chồng Còn đâu bánh giá Chợ Giồng mời anh... Người viết bài này chú ý tới bánh giá Gò Công từ lúc lập gia đình, nguyên quán của vợ ở xã Đồng Thạnh, Quận Hòa Đồng, Gò Công nay là huyện Gò Công Tây thuộc tỉnh Tiền Giang.

5086 - Trật tự Châu Phi Mới

Hình ảnh
Amaka Anku Nigeria và Nam Phi có thể dẫn dắt lục địa đến sự thịnh vượng và ổn định như thế nào Tổng thống Nigeria Bola Tinubu và Tổng thống Nam Phi Cyril Ramaphosa tại Cape Town, tháng 12 năm 2024 Esa Alexander / Reuters Khi Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump phá bỏ trật tự quốc tế tự do hậu năm 1945, một số nhà phân tích khẳng định rằng sự gián đoạn này có thể mang lại lợi ích tích cực cho các quốc gia đang ở bên lề chế độ cũ. Theo logic này, các quốc gia châu Phi sẽ có nhiều khả năng thu hút các cơ hội đầu tư và thương mại hơn trong một hệ thống ít quan tâm đến các vấn đề dân chủ và quản trị tốt. Nhưng thế giới của Trump, một thế giới mà sự ép buộc thô bạo định hình địa chính trị, lại rất nguy hiểm đối với các quốc gia có ảnh hưởng hạn chế trong nền kinh tế toàn cầu. Để thành công trong kỷ nguyên đàm phán đòi hỏi đòn bẩy mà hầu hết các quốc gia châu Phi đều thiếu: lục địa này là nơi sinh sống của khoảng 20% ​​dân số thế giới nhưng chỉ chiếm 5% hoạt động kinh tế.

5085 - Tại sao bất kỳ thỏa thuận nào tại Hội nghị Thượng đỉnh Trump-Tập khó có thể kéo dài

Hình ảnh
Charlie Campbell Sáng Chủ nhật, Donald Trump đã đáp xuống thủ đô Malaysia với một màn trình diễn thảm đỏ và được Thủ tướng Anwar Ibrahim chào đón trước thềm Hội nghị Thượng đỉnh ASEAN lần thứ 47. Nhưng câu hỏi vẫn còn đó liệu Tổng thống Mỹ có còn hứng khởi nhảy múa sau chuyến công du châu Á kéo dài sáu ngày, đặc biệt là sau cuộc gặp quan trọng với người đồng cấp Trung Quốc Tập Cận Bình hôm thứ Năm hay không.

5084 - Cướp bóc trắng trợn

Hình ảnh
Lael Brainard   Tờ đô la Mỹ, tháng 11 năm 2014 Marcelo Del Pozo / Reuters Đồng đô la Mỹ đã thống trị nền kinh tế toàn cầu trong hơn bảy thập kỷ. Khoảng 90% giao dịch ngoại hối hiện nay liên quan đến đồng đô la. Tỷ trọng áp đảo trong thương mại quốc tế - bao gồm 74% ở châu Á và 96% ở châu Mỹ - được định giá bằng đô la Mỹ. Đồng đô la chiếm 58% dự trữ của các ngân hàng trung ương nắm giữ bên ngoài Hoa Kỳ. Trên toàn thế giới, các khoản nắm giữ tư nhân rất ưa chuộng các tài sản định giá bằng đô la.

5083 - Người Mỹ sống chung với ‘nợ công’

Hình ảnh
Hiếu Chân/Người Việt Chính phủ Mỹ đã đóng cửa sang ngày thứ 25 do Quốc Hội chưa thông qua được kế hoạch ngân sách liên bang 2025-2026, ảnh hưởng xấu tới mọi mặt đời sống. Vướng mắc nằm ở chỗ hai đảng bất đồng sâu sắc chung quanh việc gia hạn hay không gia hạn tín dụng thuế để người dân mua bảo hiểm y tế theo luật Affordable Care Act.

5082 - Tái thiết Gaza—từ trại tị nạn đến cộng đồng

Hình ảnh
Shelly Culbertson ,  Kobi Ruthenberg ,  Robert Lane Người Palestine di tản sống trong những túp lều gần những tòa nhà bị phá hủy ở Thành phố Gaza, ngày 19 tháng 10 năm 2025 Ảnh: Ebrahim Hajjaj/Reuters Sau lệnh ngừng bắn mong manh, hàng ngàn người dân Gaza đã phải trở về nhà và chỉ thấy cảnh đổ nát. Điều này làm nổi bật một câu hỏi không thể tránh khỏi: Sau tất cả những tàn phá, người dân Gaza có thể sống ở đâu? Đề xuất 20 điểm nhằm chấm dứt chiến tranh ở Gaza do Nhà Trắng làm trung gian đã nêu một cách ngắn gọn: "Sẽ không ai bị buộc phải rời khỏi Gaza, và những ai muốn rời đi sẽ được tự do làm như vậy và tự do quay trở lại. Chúng tôi sẽ khuyến khích mọi người ở lại và tạo cơ hội cho họ xây dựng một Gaza tốt đẹp hơn."

5081 - Thế giới hôm nay: 27/10/2025

Hình ảnh
Nguồn:  The Economist  | Biên dịch:  Đỗ Đặng Nhật Huy Đảng La Libertad Avanza của tổng thống Argentina  Javier Milei  đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ. Với 95% số phiếu được kiểm, đảng này đạt 41% so với 32% của liên minh đối lập. Kết quả cho thấy công chúng ủng hộ các cải cách tự do hóa thị trường và chính sách thắt lưng buộc bụng của vị tổng thống theo chủ nghĩa tự do, vốn đang bị đe dọa bởi biến động trên thị trường tài chính. Ông Donald Trump trước đó đã hứa sẽ cung cấp một gói cứu trợ lớn cho Argentina nếu ông Milei giành chiến thắng.

5080 - Trung Quốc đối đầu với Trung Quốc

Hình ảnh
Jonathan A. Czin Hình ảnh Joe Gough Mười ba năm sau khi Tập Cận Bình lên nắm quyền lãnh đạo Trung Quốc, giới quan sát ở Washington vẫn còn rất mơ hồ về cách đánh giá sự cai trị của ông. Đối với một số người, Tập Cận Bình là Mao Trạch Đông thứ hai, đã tích lũy gần như toàn bộ quyền lực và điều khiển nhà nước theo ý muốn của mình. Đối với những người khác, quyền lực của Tập Cận Bình mong manh đến mức ông luôn có nguy cơ bị giới tinh hoa bất mãn lật đổ trong một cuộc đảo chính. Trung Quốc của Tập Cận Bình hoặc là một đối thủ đáng gờm với ý định, nguồn lực và năng lực công nghệ để vượt qua Hoa Kỳ, hoặc là một nền kinh tế đang bên bờ vực sụp đổ. Tùy thuộc vào người được hỏi, mô hình tăng trưởng của Trung Quốc có thể năng động hoặc trì trệ, không ngừng đổi mới hoặc mắc kẹt trong quá khứ một cách vô vọng.

5079 - Đôi điều với các bạn Bodo!

Hình ảnh
Phan Thế Hải Hôm nay, trong một chuyến về vùng ngoại ô, khi bàn về cuộc chiến Nga – Ukraine, một GS sùng bái Nga một cách thành kính, phán: Nga là nạn nhân của các nước phương Tây, họ không muốn cho Nga phát triển nên mới dùng Ukraine để chống phá. Nga mang quân đánh cho Ukraine tơi bời là đúng rồi. Sau khi xử xong Ukraine, Nga sẽ xử nốt các nước Phương Tây! Lão bảo, các nước phương Tây dẫu vẫn còn chuyện này chuyện nọ nhưng họ vẫn là xứ sở văn minh. Đặc biệt các nước Bắc Âu đang được coi là hình ảnh lý tưởng của CNXH mà Việt Nam đang phấn đấu. Nếu nước Nga nghèo đói mà “giải phóng” phương Tây thì lịch sử nhân loại sẽ đi thụt lùi!? GS bảo: Bọn Phương Tây chỉ đi xâm lược nước khác, bóc lột thuộc địa về làm giàu cho chính quốc chứ tốt đẹp gì! Dẫu GS đang đứng lớp ở trường đại học danh tiếng, nhưng quan điểm của ông xứng đáng là Bodo xịn, để thay đổi được không dễ. Thế hệ lão có dịp chứng kiến sự nghèo đói, suy kiệt của đất nước. Dẫu rằng đồng ruộng mênh mông nhưng người dân thiếu đói tri...

5078 - Đài Loan trong bóng tối chiến tranh (3)

Hình ảnh
Charlie Campbell Taiwanese soldiers participate in deep-battle exercises near Taichung on July 16, 2025.  Daniel Ceng—Anadolu/Getty Images Binh lính Đài Loan tham gia tập trận tác chiến sâu gần Đài Trung vào ngày 16 tháng 7 năm 2025. Daniel Ceng—Anadolu/Getty Images Đài Loan huấn luyện người dân sinh tồn như thế nào Đài Loan đang chuẩn bị cho tình huống xấu nhất. Trong mười ngày của tháng 7, máy bay chiến đấu gầm rú, bộ binh giao tranh trên đường phố đông đúc, và các bệ phóng tên lửa di động xoay tròn từ các bãi biển đầy cát trong khuôn khổ cuộc tập trận Hán Quang thường niên. Đây là cuộc tập trận lớn nhất từ ​​trước đến nay trong năm nay, với sự tham gia của hơn 20.000 quân dự bị và thời gian kéo dài gấp đôi so với năm 2024, một sự gia hạn tương ứng với nỗi lo sợ ngày càng gia tăng về một cuộc tấn công của Trung Quốc. Cùng với các cuộc tập trận, lúc 1:30 chiều ngày 17 tháng 7, tiếng còi báo động chói tai vang lên khắp Đài Bắc, khiến người dân địa phương phải vội vã tìm kiếm các t...

5077 - Thỏa thuận lớn về AI

Hình ảnh
Ben Buchanan  and  Tantum Collins Hình ảnh Ninta Fosch Sự dẫn đầu của Hoa Kỳ trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo dường như không thể lay chuyển. Các công ty Hoa Kỳ—Anthropic, Google, OpenAI và xAI—đang dẫn đầu trong hầu hết các đánh giá về năng lực chung của công nghệ. Các mô hình AI của Mỹ đang vượt trội hơn các nhà khoa học trình độ tiến sĩ trong các vấn đề thách thức về vật lý, hóa học và sinh học. Chỉ một vài công ty AI và chip khổng lồ của Mỹ có giá trị hơn toàn bộ thị trường chứng khoán Trung Quốc, và các nhà đầu tư từ khắp nơi trên thế giới đang đổ ngày càng nhiều nguồn lực vào hệ sinh thái AI của Mỹ.

5076 - Ấn Độ có thể tiếp tục trỗi dậy mà không cần quan tâm đến biến động khu vực?

Hình ảnh
Biên dịch:  Viên Đăng Huy Nguồn:  Chietigj Bajpaee, “ Can India Continue to Rise Without Its Region? ”,  Foreign Policy , 20/10/2025 Tình hình Nam Á gần đây đang cho thấy những điểm tương đồng đến lạ lùng. Phong trào biểu tình do Thế hệ Z dẫn dắt đã lật đổ Thủ tướng K.P. Sharma Oli ở Nepal vào tháng 9 phảng phất hình ảnh của cái gọi là “cách mạng gió mùa” (monsoon revolution) ở Bangladesh vào tháng 8 năm ngoái, khi Thủ tướng Sheikh Hasina bị phế truất, cũng như phong trào aragalaya (đấu tranh) năm 2022 ở Sri Lanka đã lật đổ Tổng thống đương nhiệm Gotabaya Rajapaksa. Sự xuất hiện thường xuyên của các phong trào “quyền lực nhân dân” này phản ánh một số thách thức mang tính cấu trúc mà khu vực đang phải đối mặt, bao gồm bất ổn chính trị, kiệt quệ kinh tế và áp lực dân số.